[비즈한국] Với việc chủ sở hữu của nền tảng giao đồ ăn số 1 Hàn Quốc Baedal Minjok (Baemin) chính thức chuyển từ Delivery Hero (DH) của Đức sang gã khổng lồ di động toàn cầu Uber, cục diện của thị trường nền tảng Hàn Quốc đang đứng trước nguy cơ bị xáo trộn hoàn toàn. Mặc dù Uber đã nỗ lực không ngừng để thâm nhập thị trường Hàn Quốc nhưng vẫn chưa thể thiết lập được vị thế vững chắc. Tuy nhiên, bằng cách thâu tóm Baemin thành công ty cháu, Uber giờ đây đã có thể tận dụng “nền tảng Baemin” để tung ra các sản phẩm trọn gói được thiết kế riêng cho thị trường Hàn Quốc.
Đối với cổ đông lớn trước đây là DH, vì Baemin đóng vai trò là "con bò sữa" (nguồn tạo tiền mặt), nên dù cạnh tranh giữa các ứng dụng giao đồ ăn có khốc liệt đến đâu, họ cũng không thể đầu tư thỏa đáng. Tuy nhiên, sau khi về tay Uber, nhiều ý kiến cho rằng khả năng hãng sẽ thực hiện các khoản đầu tư quy mô lớn để củng cố ưu thế cạnh tranh trước Coupang Eats là rất cao.
Từ ‘công ty tạo lợi nhuận’ số 1 thành ‘công ty cháu tiên phong tại thị trường Hàn Quốc’
Uber, nền tảng di động lớn nhất thế giới, đã ký thỏa thuận sáp nhập doanh nghiệp với công ty mẹ của Baemin là Delivery Hero (DH) của Đức. Điểm cốt lõi là việc thúc đẩy mua lại bằng tiền mặt với giá 41,5 Euro mỗi cổ phiếu dành cho các cổ đông của DH. Giá trị doanh nghiệp được tính toán dựa trên 100% cổ phần của DH lên tới 14,8 tỷ USD (21,9 nghìn tỷ Won).
Đối tượng mua lại bao gồm các hoạt động kinh doanh mà DH đang vận hành tại 50 thị trường, trong đó có Baemin tại Hàn Quốc, Talabat và HungerStation ở Trung Đông, PedidosYa ở Mỹ Latinh và Foodpanda ở Đông Nam Á. Trong số đó, trọng tâm chắc chắn là Baemin của Hàn Quốc. Với giá trị thị trường lên tới 8 nghìn tỷ Won, Baemin Hàn Quốc là cái tên dẫn đầu về hiệu suất trong số các mảng kinh doanh của DH.
Điểm cần chú ý là vị thế của Baemin đã thay đổi khi trở thành công ty cháu của Uber. Dưới quyền Delivery Hero, Baemin từng là "công ty hiệu suất số 1" áp đảo và là con bò sữa nuôi sống công ty mẹ đang chìm trong thua lỗ kinh niên.
Tính đến cuối năm ngoái, nợ của DH đạt khoảng 9,25 nghìn tỷ Won (6,166 tỷ Euro) và tỷ lệ nợ đã tăng vọt lên 231,2%. Trong khi đó, Woowa Brothers, công ty vận hành Baemin, đã chứng kiến doanh thu tăng trưởng đều đặn từ 3,4155 nghìn tỷ Won năm 2023 lên 5,2829 nghìn tỷ Won vào năm ngoái. Lợi nhuận hoạt động cũng duy trì mức lợi nhuận ổn định hàng trăm tỷ Won, đạt 592,8 tỷ Won vào năm ngoái so với 699,8 tỷ Won của năm 2023. DH đã tập trung dùng nguồn lợi nhuận này để trả cổ tức cho công ty mẹ nhằm bù đắp cho sự yếu kém ở các thị trường khác, và điều này vô hình trung dẫn đến sự "suy giảm năng lực cạnh tranh" của Baemin.
Tuy nhiên, giờ đây khi về tay Uber, vai trò của Baemin có khả năng cao sẽ chuyển thành "công ty cháu tiên phong" để thâm nhập vào thị trường nền tảng Hàn Quốc. Dựa trên năng lực thống trị thị trường Hàn Quốc áp đảo và khả năng tạo tiền mặt của Baemin, Uber nhiều khả năng sẽ tung ra các đòn tấn công nhằm phá vỡ sự độc quyền của Kakao T – thế lực thống trị tuyệt đối trong thị trường di động nội địa.
Điều này có thể thấy rõ qua thành tích thảm hại của Uber Taxi do Uber thành lập tại thị trường trong nước. TMAP Mobility, một công ty con của Tập đoàn SK và là một trong những đối tác liên doanh, đã bán 49% cổ phần sở hữu cho Uber vào năm ngoái và rút lui. Nguyên nhân nằm ở các chỉ số lợi nhuận. Uber Taxi đã ghi nhận khoản lỗ hoạt động 55,4 tỷ Won vào năm ngoái. Lỗ ròng là 54,2 tỷ Won. Sau chuỗi doanh thu âm và lỗ hoạt động kể từ khi ra mắt, công ty đã rơi vào tình trạng âm vốn hoàn toàn tính đến cuối năm ngoái.
Kakao T, hãy dè chừng?
Vì vậy, khả năng Uber sử dụng "Baemin" để đối đầu với Kakao T đang được đặt ra hàng đầu. Uber đã đầu tư rất nhiều công sức vào thị trường Hàn Quốc trong một thời gian dài. Năm 2013, trước khi thành lập liên doanh với SK, hãng đã thâm nhập bằng dịch vụ đi chung xe "UberX" nhưng phải rút lui vào năm 2015 do xung đột với giới taxi. Cách đây không lâu, cũng từng có thông tin lan truyền rằng Uber sẽ mua lại Kakao Mobility để thâm nhập thị trường Hàn Quốc.
Điều này phần lớn là do vị thế của Kakao Mobility trong thị trường nền tảng gọi xe tại Hàn Quốc quá vững chắc. Hiện tại, Kakao Mobility (Kakao T) đang chiếm lĩnh hơn 90% thị phần gọi xe trong nước, trên thực tế là đang độc quyền thị trường.
Giờ đây, khi Uber đã nắm trong tay Baemin, một cuộc biến động địa chấn trong "thị trường nền tảng gọi xe" là không thể tránh khỏi. Ngay lập tức, phương án liên kết gói thành viên đăng ký toàn cầu "Uber One" với phí 4.900 Won/tháng và gói thành viên "Baemin Club" với phí 5.900 Won/tháng đang được thảo luận. Sản phẩm kết hợp giữa nền tảng giao đồ ăn và di động là thứ chưa từng xuất hiện trước đây. Các chuyên gia dự đoán rằng đây có thể là một "sản phẩm hấp dẫn" tùy thuộc vào cơ cấu ưu đãi dành cho những người chi tiêu từ hàng chục nghìn đến hàng trăm nghìn Won mỗi tháng cho phí taxi và phí giao hàng.
Khả năng cạnh tranh giữa các ứng dụng giao đồ ăn cũng được dự báo sẽ trở nên gay gắt hơn. Trong khi Coupang Eats tăng trưởng nhanh chóng trên thị trường nhờ các sản phẩm kết hợp với thẻ thành viên Wow, Baemin lại đang chững lại trong việc "đầu tư để thủ thế". Giờ đây, với việc có được nguồn lực đầu tư khổng lồ từ "ông nội" Uber, dự báo cuộc chiến giao hàng miễn phí có thể sẽ bùng phát trở lại.
Một người trong ngành nền tảng giao đồ ăn cho biết: "Nếu Baemin sử dụng lợi nhuận để tái đầu tư từ trước đó thì Coupang Eats đã khó lòng tăng trưởng mạnh mẽ đến vậy. Nếu 'nguồn vốn' của Uber được đổ vào Baemin, sự biến động của thị trường kinh doanh nền tảng gọi xe và nền tảng giao đồ ăn sẽ là rất lớn."