[비즈한국] DL E&C375500 gần đây đã thua kiện trong phiên tòa phúc thẩm liên quan đến yêu cầu chính phủ thanh toán 6,5 tỷ won chi phí công trình gián tiếp do gia hạn thời gian thi công. Trước đó, công ty lập luận rằng tại công trường xây dựng đường bộ được chuyển đổi từ hợp đồng chi phí liên tục (continuing cost contract) sang hợp đồng dài hạn (long-term continuing contract), thời gian thi công của hợp đồng cũ đã kéo dài đến sau khi chuyển đổi, nên họ xứng đáng được thanh toán chi phí gián tiếp. Tuy nhiên, khác với cấp sơ thẩm, tòa phúc thẩm cho rằng hợp đồng chi phí liên tục và hợp đồng dài hạn là hai văn bản pháp lý riêng biệt, từ đó bác bỏ yêu cầu của DL E&C.
Như vậy, trong trường hợp các công ty xây dựng ký kết nối tiếp hợp đồng chi phí liên tục và hợp đồng dài hạn, có vẻ như họ cần phản ánh chi phí phát sinh từ việc gia hạn thời gian thi công vào giá trị của hợp đồng dài hạn mới có thể giảm thiểu thiệt hại.

Tòa án Cấp cao Seoul, Bộ phận Dân sự 22-3 (Chánh án Shim Dam), vào ngày 4 đã hủy bỏ phán quyết sơ thẩm từng chấp nhận một phần yêu cầu của DL E&C và bác bỏ hoàn toàn đơn kiện của công ty này. Trước đó, vào tháng 10 năm ngoái, DL E&C đã đâm đơn kiện chính phủ đòi thanh toán chi phí gián tiếp phát sinh tại công trường xây dựng đường tránh quốc lộ (Mugye~Samgye) ở Gimhae, tỉnh Gyeongnam từ tháng 1/2019 đến tháng 12/2020.
DL E&C là nhà thầu của dự án đường tránh quốc lộ nối Ungdal-dong và Samgye-dong, Gimhae. Năm 2008, chính phủ và DL E&C đã ký hợp đồng theo phương thức hợp đồng dài hạn với tổng giá trị 192,8 tỷ won, thời hạn thi công là 2.880 ngày sau khi khởi công (tháng 2/2016). Hợp đồng này được chuyển đổi sang phương thức hợp đồng chi phí liên tục vào tháng 1/2009, sau đó lại chuyển đổi ngược lại thành hợp đồng dài hạn vào tháng 12/2018.
Hợp đồng dài hạn là phương thức đấu thầu dựa trên tổng giá trị công trình, nhưng việc ký kết và thực hiện được chia theo từng năm tài chính (từng đợt). Khi chưa đảm bảo được toàn bộ ngân sách, cấu trúc hợp đồng sẽ được ký nhiều lần tùy theo tiến độ và tình hình ngân sách. Điều này trái ngược với hợp đồng chi phí liên tục, nơi ngân sách tổng thể được chính phủ cấp trước và thực hiện trong nhiều năm. Trong hợp đồng dài hạn, mỗi đợt ký kết là một hợp đồng độc lập, trong đó tổng chi phí và thời gian thi công toàn dự án chỉ được ghi nhận như các yếu tố phụ trợ.
Điểm tranh chấp giữa DL E&C và chính phủ nằm ở chi phí gián tiếp. Đây là các khoản phí như bảo hiểm, lắp đặt tạm thời... không trực tiếp đổ vào công trình nhưng là chi phí pháp định cần thiết để thi công. Khác với chi phí trực tiếp như vật liệu hay nhân công, chi phí gián tiếp có đặc điểm là tăng dần theo thời gian thi công thay vì khối lượng công việc. Khi thời gian thi công bị kéo dài do lỗi của bên giao thầu, tranh chấp về việc chi trả các khoản phí này thường xảy ra.
DL E&C từng có một lần tranh chấp với chính phủ về chi phí gián tiếp tại dự án này do việc chậm trễ bàn giao mặt bằng khiến thời gian thi công bị kéo dài. Ngày hoàn thành dự án theo hợp đồng chi phí liên tục đã bị thay đổi 14 lần, từ tháng 12/2013 kéo dài đến tháng 12/2024, nhưng sau đó chốt lại vào tháng 12/2018 khi chuyển sang hợp đồng dài hạn. DL E&C đã kiện vào tháng 1/2019 để đòi chi phí gián tiếp phát sinh trong 1.840 ngày (từ tháng 12/2013 đến trước thời điểm chuyển đổi tháng 12/2018) và giành chiến thắng với phán quyết bồi thường 7,7 tỷ won vào tháng 11/2022.
Sau khi thắng kiện lần đầu, DL E&C tiếp tục đâm đơn kiện này với lý do vẫn còn chi phí gián tiếp chưa được quyết toán. Công ty lập luận rằng vì ngày hoàn thành dự án trong hợp đồng dài hạn vẫn giữ nguyên mốc tháng 12/2024 như hợp đồng chi phí liên tục trước đó, nên đây chỉ là sự thay đổi hình thức hợp đồng. Do đó, họ đòi chính phủ bồi thường 6,5 tỷ won chi phí gián tiếp phát sinh từ tháng 1/2019 đến tháng 12/2020. Tòa sơ thẩm trước đó đã chấp nhận 3,9 tỷ won và tuyên DL E&C thắng kiện một phần.
Tuy nhiên, tòa phúc thẩm cho rằng yêu cầu bổ sung này không có cơ sở. Lý do là vì chính phủ và DL E&C đã đạt được thỏa thuận kết thúc hợp đồng chi phí liên tục vào tháng 12/2018 để ký hợp đồng dài hạn mới. Do đó, việc DL E&C dựa trên giả định thời gian thi công kéo dài từ tháng 1/2019 đến tháng 12/2020 để đòi thêm chi phí là không hợp lý.
Tòa án phán quyết: "Xét đến việc DL E&C hoàn toàn có dư địa để yêu cầu chính phủ tính toán thêm chi phí gián tiếp trong các đợt ký kết hợp đồng dài hạn cho năm 2019 và 2020, việc coi hợp đồng chi phí liên tục kết thúc vào tháng 12/2018 thay vì kéo dài sang hợp đồng dài hạn không trái với quan niệm công lý, cũng như không làm mất đi quyền điều chỉnh giá trị hợp đồng của nhà thầu".