[비즈한국] Trước thềm năm học mới, nhu cầu tìm phòng trọ của sinh viên tăng cao, dẫn đến sự xuất hiện của nhiều tin đăng lừa đảo trên các nền tảng môi giới bất động sản, đòi hỏi người dùng phải hết sức cảnh giác. Những kẻ lừa đảo thường dùng thủ đoạn tinh vi như đăng tải các tin rao có giá và vị trí hấp dẫn, thậm chí cho xem phòng thực tế để dẫn dụ nạn nhân. Ngoài ra, tình trạng tin đăng giả "cổ điển" như dẫn khách đi xem phòng khác với thông tin đã đăng, hoặc đăng tải thông tin không chính xác về bất động sản vẫn diễn ra phổ biến, đòi hỏi cần có các biện pháp đối phó quyết liệt.
Trên các nền tảng môi giới bất động sản đang xuất hiện hình thức lừa đảo mạo danh môi giới để dụ dỗ ký hợp đồng thuê nhà. Thủ đoạn là đăng tin với mức giá thấp hơn thị trường một chút, khi khách hàng muốn thuê liên hệ, kẻ lừa đảo sẽ tránh gặp mặt trực tiếp và thuyết phục ký hợp đồng từ xa. Theo nạn nhân A, người đăng tin đã tự giới thiệu là môi giới từ văn phòng B tại Gyeonggi-do, đồng thời cung cấp địa chỉ và mật khẩu cửa phòng. Khi A bày tỏ ý định thuê, đối tượng lấy lý do “chủ nhà đang ở xa không thể gặp trực tiếp” để khuyên A ký hợp đồng điện tử không gặp mặt.
Do nghi ngờ về mức giá thấp hơn thị trường và yêu cầu ký hợp đồng không gặp mặt, A đã tìm đến văn phòng môi giới bất động sản gần đó để xác minh trước khi đặt cọc và phát hiện đây là một vụ lừa đảo. A cho biết: “Đối tượng liên tục khẳng định không có vấn đề gì để tôi yên tâm, thậm chí còn giả vờ thảo luận với chủ nhà để điều chỉnh tiền cọc và tiền thuê”. Hiện tại, tin đăng này đã bị gỡ khỏi nền tảng.
Kết quả xác minh cho thấy văn phòng môi giới B có tồn tại, nhưng người tự xưng là môi giới đó hoàn toàn là giả mạo. Đại diện văn phòng B cho biết: “Không có ai tên như vậy cả. Tôi nghe nói kẻ đó đã sử dụng danh thiếp lấy tên và địa chỉ của văn phòng chúng tôi. Cũng đã có nạn nhân tìm đến vì muốn xác nhận hợp đồng sau khi xem tin đăng. Chúng tôi đã báo cảnh sát để ngăn chặn thêm thiệt hại nhưng không có kết quả, họ nói rằng chỉ khi nào xảy ra thiệt hại thực tế mới có thể điều tra. Tôi biết kẻ lừa đảo này từng sử dụng cùng chiêu trò ở nhiều khu vực khác trước đây”.
Tin đăng nói trên là dạng giao dịch trực tiếp, không phải thông qua các văn phòng bất động sản được nền tảng xác thực. Giao dịch trực tiếp là hình thức chủ nhà hoặc người thuê tự đăng tin mà không thông qua trung gian. Mặc dù giúp tiết kiệm chi phí môi giới, nhưng rủi ro lừa đảo lại rất cao. Các nền tảng bất động sản chính như Dabang (Station3), Peterpan’s Good Room (Duggybi World), Danggeun... hiện đều có cho phép đăng tin giao dịch trực tiếp.
Tuy nhiên, các nền tảng vẫn chưa có giải pháp thực sự hiệu quả để ngăn chặn lừa đảo. Đối với Dabang, từ tháng 5/2023, việc quản lý tin đăng đã được ủy thác cho Hiệp hội Chính sách Tự quản Internet Hàn Quốc (KISO). Khi có tin báo, KISO sẽ đảm nhận việc kiểm tra và xử lý thay vì đội ngũ nội bộ. Tuy nhiên, Trung tâm Xác thực Tin đăng Bất động sản của KISO chỉ chuyên xử lý và giám sát các tin đăng từ môi giới, nên việc xử lý các tin đăng cá nhân gặp nhiều khó khăn.
Duggybi World từng cung cấp gói bảo hiểm quyền lợi thuê nhà (Dịch vụ giao dịch trực tiếp an toàn) trong giai đoạn 2017-2019 để bồi thường thiệt hại do vô hiệu hóa quyền sở hữu hoặc quyền thuê, nhưng dịch vụ này đã dừng lại. Sau đó, họ chuyển sang áp dụng các dịch vụ giao dịch trực tiếp thông minh như hợp đồng điện tử và AI pháp lý.
Khác với các nền tảng khác, Danggeun dựa trên cơ sở giao dịch trực tiếp giữa cư dân cùng khu vực. Chỉ một số khu vực được thí điểm cho phép đăng tin từ môi giới. Chính vì vậy, Danggeun đã thiết lập nhiều lớp bảo vệ như: “Chức năng xác thực chủ nhà” (đối chiếu thông tin người đăng với người sở hữu trên sổ đăng ký), cung cấp chức năng xem bản sao sổ đăng ký và phân tích quyền lợi ngay trong khung chat, tự giám sát, hướng dẫn giao dịch an toàn và chặn hiển thị tin đăng khi có báo cáo lừa đảo.
Một số nơi đã chặn hoàn toàn việc giao dịch trực tiếp. Jikbang quy định rõ trong phần hướng dẫn đăng tin: “Dịch vụ không hỗ trợ giao dịch trực tiếp vì lo ngại tranh chấp pháp lý do không thông qua môi giới”. Cấu trúc của Jikbang là người thuê hoặc chủ nhà chỉ có thể đăng tin thông qua các văn phòng môi giới đã được nền tảng xác minh.
Trong khi đó, vì vẫn còn nhiều tin giả từ các văn phòng môi giới trên các nền tảng, các biện pháp can thiệp tích cực hơn là vô cùng cần thiết. Tin giả ở đây được hiểu là những tin đăng sai sự thật hoặc bất động sản không thể giao dịch. Kẻ gian thường dùng hình ảnh nhà cửa đẹp lung linh để thu hút, sau đó khi khách liên hệ thì đưa ra đủ loại lý do để dẫn đi xem căn nhà khác. Việc giả mạo điều kiện nhà ở, thời gian dọn vào cũng là chiêu trò phổ biến để lôi kéo khách hàng.
Nhân viên văn phòng C, người vừa tìm nhà qua nền tảng trước khi chuyển nhà vào tháng 2, bức xúc chia sẻ: “Tôi đã tìm hơn 10 căn nhưng hầu hết đều là giả. Có nơi khi tôi gọi điện, họ còn thẳng thừng thừa nhận đó là tin giả đăng để chạy quảng cáo. Gần đến ngày chuyển nhà mà gặp phải những tin giả như vậy rất mệt mỏi. Cuối cùng, tôi đành phải ký hợp đồng cho một căn phòng không đúng ý nhưng có tình trạng ổn định”.
Theo quy định tự quản về quảng cáo bất động sản trực tuyến, KISO định nghĩa tin giả bao gồm: tin có giá sai lệch/phóng đại, tin mạo danh khách hàng môi giới, tin đã ký hợp đồng nhưng chưa gỡ, tin đã hủy yêu cầu môi giới nhưng vẫn hiển thị và tin có thông tin sai sự thật. KISO sẽ áp dụng các biện pháp trừng phạt như hạn chế đăng tin, hạn chế quyền truy cập nền tảng đối với các văn phòng vi phạm. Tuy nhiên, nếu văn phòng môi giới đóng cửa và đăng ký dưới tên chủ doanh nghiệp mới, họ hoàn toàn có thể né tránh hình phạt.
Một chuyên gia trong ngành bất động sản khuyên rằng: “Lừa đảo và tin giả luôn tồn tại nên người dùng phải hết sức cẩn trọng. Tốt nhất là nên trực tiếp đến thăm văn phòng môi giới để xác thực giấy tờ và căn nhà. Nếu ký hợp đồng điện tử, rất khó để xác minh danh tính đối phương nếu họ cung cấp thông tin cá nhân giả. Đừng chỉ gửi tiền cọc, bạn có thể mất trắng số tiền đó, nên nhất định phải gặp mặt trực tiếp để ký giấy tờ”.