[비즈한국] Mỗi dịp Tết đến, các cháu thường chúc tết ông bà, cha mẹ và người lớn sẽ lì xì cho các cháu kèm theo những lời chúc tốt đẹp. Đây cũng là thời điểm khiến nhiều người băn khoăn không biết nên mừng tuổi bao nhiêu là hợp lý. Thời đại thay đổi, vật giá leo thang, đến mức ngay cả tiền mừng đám cưới 50.000 won cũng bị coi là ít, khiến việc chỉ mừng các cháu vài đồng lẻ trở nên thật khó xử. Tuy nhiên, cùng với sự đổi thay của thời đại, kiến thức về kinh tế cũng tăng lên, nên hiện nay có không ít trẻ em đã biết tích góp tiền mừng tuổi để tiết kiệm.

Ngày càng có nhiều bậc phụ huynh gom góp tiền mừng tuổi hay tiền vàng đầy tháng của con để mở tài khoản ngân hàng hoặc tài khoản chứng khoán cho trẻ. Theo dữ liệu từ văn phòng của nghị sĩ Jin Sun-mee (Đảng Dân chủ đồng hành) thu thập từ 5 ngân hàng lớn gồm KB Kookmin, Shinhan, Hana, Woori và NH Nonghyup, số dư tài khoản tiết kiệm và tiền gửi của người chưa thành niên tính đến cuối năm ngoái là 7.809 tỷ won. Con số này đã tăng 1.311,4 tỷ won (tương đương 20,2%) so với mức 6.497,7 tỷ won vào cuối năm 2020.
Mặc dù tổng số lượng tài khoản tiết kiệm và tiền gửi của người chưa thành niên có xu hướng giảm, nhưng số lượng các tài khoản lớn lại tăng lên. Số tài khoản có số dư trên 500 triệu won vào cuối năm ngoái là 145 tài khoản, tăng so với năm trước đó (136 tài khoản), và số dư cũng tăng thêm 15,4 tỷ won (11,4%), từ 134,8 tỷ won lên 150,2 tỷ won. Nghị sĩ Jin chỉ ra rằng: “Cần phải điều tra khả năng lợi dụng tài khoản của người chưa thành niên để tặng quà một cách lách luật”, đồng thời nhấn mạnh: “Đã đến lúc cần xem xét việc thắt chặt tiêu chuẩn kê khai thuế quà tặng đối với các khoản tiền gửi và tiết kiệm trên một mức nhất định”.
Như vậy, ngay cả số tiền gom góp từng chút một dưới tên con cái cũng phải chịu thuế. Về nguyên tắc, các khoản tiền mừng như lì xì, tiền mừng đám cưới hay tiền phúng điếu thường không phải chịu thuế. Tuy nhiên, theo Luật Thuế thừa kế và quà tặng, tiền mừng tuổi cũng thuộc đối tượng chịu thuế quà tặng về nguyên tắc. Chỉ là trong trường hợp cơ sở tính thuế dưới 500.000 won, nó sẽ nằm trong ngưỡng miễn thuế tối thiểu nên không bị đánh thuế. Nhưng nếu số tiền vượt quá quan niệm xã hội thông thường thì sẽ bị đánh thuế.
Nhân viên văn phòng A quyết định dùng 10 triệu won tích góp dưới tên con để đầu tư chứng khoán Mỹ, nhưng lại rơi vào lo lắng khi nghe đến chữ ‘quà tặng’. Vì quà tặng có nghĩa là việc chuyển nhượng tài sản hoặc lợi ích từ người khác mà không có đền bù, bất kể hình thức hay mục đích giao dịch, nên việc nhận miễn phí mọi lợi ích kinh tế có giá trị, các quyền tài sản và mọi lợi ích kinh tế có thể quy đổi thành tiền đều được coi là quà tặng và thuộc đối tượng chịu thuế. Tuy nhiên, việc hỗ trợ học phí và chi phí sinh hoạt cho con cái chưa độc lập và không có thu nhập riêng không được tính là quà tặng vì đó là nghĩa vụ nuôi dưỡng của cha mẹ.
Ngay cả khi khoản tiền của con anh A thuộc đối tượng chịu thuế, vì là người chưa thành niên nên nếu số tiền không vượt quá 20 triệu won trong 10 năm, thì không cần phải đóng thuế quà tặng. Trước khi đủ tuổi trưởng thành, trẻ có thể nhận tổng cộng 40 triệu won mà không phải đóng thuế. Tuy nhiên, cơ quan thuế sớm muộn gì cũng sẽ nắm bắt được ngay khi khoản tiền 10 triệu won được nộp vào tài khoản của con. Ngay cả khi không phải đối tượng chịu thuế, nếu đã thực hiện việc tặng quà thì bạn vẫn phải kê khai với cơ quan thuế địa phương. Sai lầm lớn nhất chính là nghĩ rằng vì là người chưa thành niên và được miễn thuế nên không cần kê khai. Nếu không kê khai quà tặng mà sau này phải đóng thuế, bạn sẽ bị tính thêm thuế phạt, vì vậy tốt nhất nên kê khai dù có vượt quá hạn mức khấu trừ hay không.
Thay vì trực tiếp dùng số tiền tích góp dưới tên con để đầu tư chứng khoán, một cách khác là tặng cho con số cổ phiếu nước ngoài mà chính bạn đang nắm giữ. Nếu tặng cho con số cổ phiếu không vượt quá hạn mức miễn thuế, sẽ không phát sinh thuế quà tặng. Ngoài ra, với số tiền lợi nhuận từ cổ phiếu nước ngoài, bạn phải đóng 22% thuế thu nhập chuyển nhượng (trên phần tiền vượt quá mức khấu trừ cơ bản 2,5 triệu won), nhưng nếu tặng cổ phiếu, giá thị trường tại thời điểm tặng sẽ trở thành giá mua của số cổ phiếu đó. Nhờ vậy, bạn chỉ phải chịu thuế thu nhập chuyển nhượng đối với phần giá trị tăng thêm sau khi tặng. Tuy nhiên, nếu bán số cổ phiếu đã được tặng trong vòng 1 năm, giá mua khi tính thuế thu nhập chuyển nhượng sẽ bị tính theo giá của người tặng chứ không phải giá tại thời điểm được tặng, vì vậy cần để sau 1 năm mới bán để giảm bớt gánh nặng thuế.
Ngoài ra, còn một điều cần cân nhắc chính là tiêu chuẩn khấu trừ gia cảnh khi quyết toán thuế cuối năm. Nếu bạn có người phụ thuộc không có thu nhập cố định, bạn sẽ được khấu trừ 1,5 triệu won mỗi người khi quyết toán thuế. Tuy nhiên, hãy nhớ rằng nếu tổng thu nhập từ thu nhập toàn diện, chuyển nhượng và hưu trí của họ từ 1 triệu won trở lên mỗi năm, họ sẽ bị loại khỏi diện khấu trừ gia cảnh.
Cùng với đó, không được bỏ qua một lưu ý rằng nếu cha mẹ thay mặt con chưa thành niên mua bán cổ phiếu tích cực dưới tên con, hành động đó có thể bị coi là tài khoản đứng tên người khác, dẫn đến tình trạng cha mẹ có thể phải nộp lại hầu hết lợi nhuận kiếm được từ các giao dịch tích cực này.