[비즈한국] Oasis tuyên bố sẽ tiến hành mua lại TMON, đơn vị hiện đang trong quá trình tái cấu trúc doanh nghiệp. Động thái đặt cược đầy mạo hiểm này của Oasis – doanh nghiệp vốn luôn kiên định với chiến lược kinh doanh an toàn đến mức chưa từng để xảy ra thua lỗ kể từ khi bắt đầu hoạt động vào năm 2011 – đang thu hút sự chú ý lớn từ ngành.
Lý do Oasis, vốn theo đuổi chủ nghĩa quản trị bảo thủ, lại tham gia cuộc đua mua lại TMON
Khi nghe tin Oasis mua lại TMON, phản ứng đầu tiên của đa số những người trong ngành là đặt câu hỏi ngược lại: “Có phải tin đồn không?”. Thậm chí có những người còn suy đoán rằng: “Chắc là thông tin vô căn cứ do phía TMON tung ra”. Việc Oasis quyết định thâu tóm TMON quả thực là một diễn biến nằm ngoài dự đoán.
Một đại diện của Oasis giải thích: “Chúng tôi có ý định mua lại. Chúng tôi đã nộp đơn trở thành đơn vị ưu tiên đàm phán có điều kiện và hợp đồng liên quan đã được ký kết vào ngày hôm nay. Theo tôi được biết, sau đây sẽ tiến hành đấu thầu công khai”.
Việc bán lại TMON (TMef) được thực hiện theo phương thức "Stalking Horse" (chào hàng có điều kiện), tức là chọn trước một đơn vị dự định mua rồi tiến hành đấu thầu cạnh tranh công khai. Các đơn vị khác có thể đưa ra điều kiện tốt hơn Oasis trong cuộc đấu thầu, và nếu không có đơn vị nào như vậy, Oasis sẽ trở thành bên mua lại TMON. Tuy nhiên, với tư cách là đơn vị ưu tiên đàm phán, ngay cả khi có đơn vị khác đưa ra điều kiện tốt hơn, Oasis vẫn có quyền trở thành bên mua nếu họ chấp nhận khớp với các điều kiện đó. Thông báo bán dự kiến sẽ được công bố vào tuần tới, và sau khi trải qua quá trình đấu thầu công khai, bên mua cuối cùng sẽ được chốt vào tháng sau.
Lần gặp gỡ đầu tiên giữa Oasis và TMef diễn ra vào tháng trước. Được biết, phía TMef đã tiếp xúc với nhiều doanh nghiệp để thảo luận về việc mua lại, và trong quá trình đó họ đã gặp gỡ phía Oasis. Dù không có thảo luận cụ thể nào diễn ra vào lúc đó, nhưng thông tin cho biết trong buổi gặp thứ hai vào tuần trước, các bên đã trao đổi chi tiết về điều kiện hợp đồng. Đặc biệt, vì thời hạn nộp kế hoạch tái cấu trúc của TMef đã cận kề (ngày 7 tháng 3), nên phía TMef đang gấp rút tìm kiếm đơn vị mua lại, giúp các cuộc thảo luận với Oasis diễn ra nhanh chóng hơn.
Phía Oasis đề cập đến việc đảm bảo số lượng thành viên và mức độ nhận diện thương hiệu là lý do đằng sau việc theo đuổi thương vụ TMON. Vị đại diện trên cho biết: “Điểm mạnh của Oasis là sở hữu bí quyết vận hành giúp duy trì lợi nhuận trong 12 năm liên tiếp. Ngược lại, điểm yếu là số lượng thành viên và mức độ nhận diện thương hiệu còn tương đối thấp. Chúng tôi đánh giá TMON là công ty có những điểm mạnh và điểm yếu đối nghịch hoàn toàn với Oasis. Nếu áp dụng bí quyết vận hành của mình, chúng tôi tin rằng có thể vận hành TMON hiệu quả”. Số lượng thành viên của Oasis Market hiện là khoảng 2 triệu người. Trong khi đó, số lượng thành viên của TMON đã vượt quá 28 triệu người tính đến năm 2021.
Park Seong, Viện trưởng Viện Nghiên cứu Phân phối Chân thực, phân tích: “Chi phí để có được một khách hàng mới là rất đáng kể. Dù TMON đã mất vị thế cạnh tranh trên thị trường, nhưng cơ sở dữ liệu khách hàng vẫn còn đó. Vì vậy, họ có thể nghĩ rằng nếu mua lại được TMON với giá rẻ, đây sẽ là một phương án không tồi (để đảm bảo số lượng khách hàng)”.
Kim Dae-jong, Giáo sư Khoa Quản trị kinh doanh tại Đại học Sejong, cũng giải thích: “Các công ty nền tảng định giá một thành viên từ 100.000 won đến cao nhất là 600.000 won. Việc mua lại TMON để sở hữu hơn 20 triệu thành viên cùng lúc có thể là giá trị lớn đối với Oasis”.
Cũng có quan điểm cho rằng việc Oasis mua lại TMON là chiến lược để thúc đẩy IPO. Viện trưởng Park Seong cho biết: “Hiện tại Oasis chỉ ở quy mô như một siêu thị khu phố. Nhưng nếu mua lại TMON, dù thế nào thì họ cũng sẽ trở thành đơn vị thương mại điện tử tầm cỡ quốc gia. Vì quy mô công ty thực sự thay đổi, nên tôi cho rằng họ đã có những tính toán như việc thúc đẩy IPO”.
Đại diện của Oasis cho biết: “Chúng tôi vẫn đang tiếp tục chuẩn bị cho việc thúc đẩy IPO. Tuy nhiên, việc xem xét mua lại TMON lần này là chuyện tách biệt với lộ trình IPO. Ngay cả khi mua lại TMON, chúng tôi cũng sẽ không thực hiện các hành động như thúc đẩy IPO ngay lập tức”.
Tình hình thị trường thương mại điện tử khó khăn, các vấn đề như lương bổng, tiền thanh toán còn tồn đọng
Những lo ngại vẫn còn đó. TMON là một doanh nghiệp đang thua lỗ và đã đánh mất năng lực cạnh tranh trên thị trường. Năm ngoái, TMON đã gây ra sự cố chậm thanh toán quy mô lớn và cho đến nay vẫn chưa thể giải quyết triệt để. Một người trong ngành chia sẻ: “TMON hiện không trả nổi lương cho nhân viên. Thậm chí có những nhân viên chỉ điểm danh rồi về chứ không làm việc, chỉ để ghi lại lịch sử công tác nhằm đòi lương sau này, quản lý công ty hoàn toàn bất ổn. Vấn đề lương nhân viên, tiền thanh toán... có quá nhiều thứ phải giải quyết, không hiểu họ sẽ làm như thế nào”.
Khi được hỏi về vấn đề chi trả số tiền chưa thanh toán sau khi mua lại TMON, đại diện Oasis trả lời: “Các điều kiện hợp đồng không thể tiết lộ ra ngoài. Vì các khoản thanh toán được tòa án chủ quản nên tôi biết rằng sẽ tuân thủ theo quy trình của tòa án”.
Tình hình thị trường thương mại điện tử cũng không mấy khả quan. Lee Jong-woo, Giáo sư Khoa Quản trị kinh doanh tại Đại học Ajou, chỉ ra rằng: “Trước đây, khi ngành thương mại điện tử phát triển tốt, các tập đoàn lớn đổ vốn vào và tạo ra nhiều thay đổi. Nhưng hiện nay, thế trận lưỡng cực giữa Coupang và Naver đã được củng cố. Do sự chênh lệch quy mô quá lớn, các doanh nghiệp còn lại đang ngày càng khó đạt được kết quả trên thị trường”.
Được thành lập vào năm 2011, Oasis ban đầu bán thực phẩm hữu cơ qua các cửa hàng ngoại tuyến, sau đó bắt đầu kinh doanh thương mại điện tử vào năm 2018 với việc ra mắt “Oasis Market” - nền tảng giao thực phẩm tươi sống sáng sớm. Oasis Market được coi là doanh nghiệp duy nhất trong các đơn vị giao hàng sáng sớm đạt lợi nhuận. Kể từ khi bắt đầu kinh doanh vào năm 2011 đến nay, họ vẫn duy trì đà lợi nhuận mỗi năm.
Bí quyết giúp Oasis duy trì kinh doanh có lãi là “quản trị bảo thủ”. Oasis giảm thiểu chi phí quảng cáo marketing và cũng khá thụ động trong việc mở rộng kinh doanh mới. Thay vì mở rộng quy mô lớn, họ tập trung vào việc tăng cường nội lực để tạo ra lợi nhuận ổn định.
Đại diện Oasis chia sẻ: “Khi nội lực vững vàng, người ta sẽ bắt đầu thử mở rộng kinh doanh và tăng quy mô từng chút một. Oasis cũng vậy. Mục tiêu của chúng tôi không phải chỉ vận hành với 2 triệu thành viên, nên đây là nỗ lực để tiếp tục tăng trưởng”.