[비즈한국] Cựu chủ tịch HĐQT Bithumb Holdings và Bithumb Korea, ông Lee Jung-hoon, đã thoát khỏi các cáo buộc lừa đảo liên quan đến "tiền ảo Bithumb (token BXA)" trị giá 110 tỷ KRW. Vào ngày 13 tháng 3, Tòa án Tối cao đã bác bỏ đơn kháng cáo của phía công tố đối với cáo buộc lừa đảo niêm yết tiền ảo của cựu chủ tịch Lee Jung-hoon. Với phán quyết này, dư luận đang đổ dồn sự chú ý vào việc liệu ông Lee, người đã tương đối trút bỏ được gánh nặng rủi ro pháp lý kéo dài khoảng 4 năm, có quay trở lại điều hành trực tiếp Bithumb hay không.
Vào ngày 13, Tòa số 1 của Tòa án Tối cao (Chánh án Noh Kyung-pil) đã bác bỏ đơn kháng cáo của Viện Kiểm sát đối với vụ kiện "Vi phạm Luật trừng phạt tăng nặng các tội phạm kinh tế đặc biệt (lừa đảo)" chống lại ông Lee Jung-hoon từ tháng 2 năm 2024, đồng thời giữ nguyên bản án của tòa cấp dưới. Như vậy, vụ kiện liên quan đến cáo buộc lừa đảo niêm yết tiền ảo của ông Lee Jung-hoon, kéo dài từ năm 2021, đã chính thức khép lại với kết quả ông Lee vô tội.
Ông Lee, nhà sáng lập Bithumb, bị cáo buộc đã lừa đảo chiếm đoạt 110 tỷ KRW bằng cách hứa hẹn sẽ niêm yết token BXA. Vụ việc bắt nguồn từ hợp đồng mua lại Bithumb và quản lý chung sàn giao dịch toàn cầu giữa ông Lee và Chủ tịch BK Medical Group, ông Kim Byung-geon. Cốt lõi của cáo buộc là trong quá trình thỏa thuận, ông Lee đã nhận 110 tỷ KRW dưới danh nghĩa tiền đặt cọc với lời hứa niêm yết token BXA, nhưng trên thực tế lại không có ý định hoặc khả năng thực hiện việc niêm yết này.
Chủ tịch Kim, người đã ký hợp đồng với ông Lee, tuyên bố vào tháng 10 năm 2018 rằng ông sẽ mua lại cổ phần của Bithumb Holdings với giá 350 triệu USD thông qua BK Global Consortium (tên pháp nhân là BTHMB Holdings). Tuy nhiên, Chủ tịch Kim đã không thể thanh toán số tiền còn lại trước thời hạn, dẫn đến việc không đòi lại được tiền đặt cọc.
Tai họa chồng chất khi việc niêm yết token BXA cuối cùng cũng thất bại. Bithumb từng thông báo về việc niêm yết token BXA trên sàn vào tháng 1 năm 2019, nhưng đã không thể thực hiện do các quy định từ cơ quan tài chính. Điều này xuất phát từ việc Ủy ban Dịch vụ Tài chính (FSC) bày tỏ quan điểm cấm mọi hình thức phát hành tiền ảo (ICO) trong giai đoạn 2017-2018, đồng thời cấm cả việc niêm yết vòng vèo qua nước ngoài. Trong bầu không khí bất lợi đó, lo ngại về sự gián đoạn các dịch vụ rút nạp tiền liên kết với ngân hàng, Bithumb cuối cùng đã phải dừng kế hoạch niêm yết.
Sau khi mất tiền đặt cọc và việc niêm yết tiền ảo trở nên mịt mờ, Chủ tịch Kim đã kiện ông Lee vì tội lừa đảo. Ông Kim cho rằng ông Lee đã chiếm đoạt tài sản bằng cách lừa dối rằng: "Tôi sẽ giúp ông bán tài sản ảo sau khi niêm yết để có tiền thanh toán mua lại, chỉ cần đầu tư một khoản tiền đặt cọc là có thể trở thành đối tác quản lý chung". Khi vụ việc được chuyển sang cơ quan công tố, vào tháng 7 năm 2021, ông Lee đã bị khởi tố không giam giữ, và sau đó phía công tố đã đề nghị mức án 8 năm tù cho ông trong phiên tòa.
Tuy nhiên, Tòa án Trung tâm Seoul trong phiên sơ thẩm đã nhận định rằng ông Lee Jung-hoon không hề cam kết chắc chắn với Chủ tịch Kim về việc niêm yết token BXA. Tòa cho rằng nguyên nhân thất bại trong việc niêm yết không liên quan đến ý chí hay khả năng của ông Lee. Tòa phán quyết rằng không có bằng chứng cho thấy ông Lee bán token BXA để bù đắp chi phí mua lại hay cam kết niêm yết, do đó hành vi lừa đảo không được thiết lập. Tòa phúc thẩm (Tòa án cấp cao Seoul) cũng tuyên bố vào tháng 1 năm 2024 rằng ông Lee vô tội, với nhận định: "Tổng hợp các bằng chứng cho thấy phán quyết vô tội của tòa cấp dưới là thỏa đáng".
Dù các vụ kiện hình sự liên quan đến lừa đảo niêm yết token BXA đã khép lại, ông Lee vẫn còn một bài toán cần giải quyết. Đó là vụ kiện bồi thường thiệt hại trị giá 12 tỷ KRW do Chủ tịch Kim Byung-geon đệ đơn vẫn đang tiếp diễn (Bài liên quan: Lee Jung-hoon của Bithumb thắng kiện bồi thường... Liệu có thoát khỏi cáo buộc 'lừa đảo' niêm yết coin?). Trong phiên sơ thẩm của vụ án dân sự này, tòa án cũng cùng quan điểm với tòa hình sự khi không công nhận hành vi lừa dối của ông Lee, và Chủ tịch Kim đang tiếp tục kháng cáo.
Ngoài ra, một vấn đề khác là tình trạng có người mất tiền liên quan đến token BXA nhưng không ai đứng ra chịu trách nhiệm. Bởi lẽ, vẫn còn những nhà đầu tư trong nước đã mua token BXA do phía Chủ tịch Kim bán ra. Trước đó, tòa phúc thẩm vụ án hình sự dù nhận định "hợp đồng giữa hai bên chưa đủ làm bằng chứng cho tội lừa đảo", nhưng cũng đã bày tỏ rằng: "Chúng tôi đã phải trăn trở rất nhiều về cách đánh giá những thiệt hại mà nạn nhân phải gánh chịu".
Về quyết định bác bỏ kháng cáo của Tòa án Tối cao, Bithumb đưa ra tuyên bố: "Chúng tôi tôn trọng phán quyết của tòa án. Hy vọng phán quyết lần này sẽ là cơ hội để giải tỏa những hiểu lầm trong thời gian qua. Công ty sẽ tiếp tục nỗ lực để giữ vững niềm tin của thị trường và cung cấp một môi trường giao dịch an toàn cho khách hàng với tinh thần trách nhiệm cao hơn".
Với phán quyết này, dư luận đang tập trung vào việc liệu cựu chủ tịch Lee Jung-hoon, người đã rũ bỏ được cáo buộc lừa đảo niêm yết tiền ảo, có quay trở lại tuyến đầu điều hành hay không. Sau khi được tuyên vô tội ở phiên sơ thẩm, ông Lee đã được bổ nhiệm làm giám đốc đăng ký của Bithumb Holdings vào tháng 10 năm 2023. Cùng thời điểm đó, Bithumb cũng công bố mục tiêu IPO (chào bán cổ phiếu lần đầu ra công chúng) vào nửa cuối năm 2025; khi rủi ro pháp lý đối với chủ sở hữu thực tế được tháo gỡ, khả năng Bithumb khởi động lại quá trình chuẩn bị IPO đang ngày càng trở nên rõ nét.