[비즈한국] Ứng cử viên Tổng thống của Đảng Dân chủ Lee Jae-myung vào ngày 1 đã đề xuất: “Chúng tôi sẽ thúc đẩy việc thành lập Ngân hàng Đầu tư Đông Nam (tên tạm gọi) tại thủ đô hàng hải Busan”. Thay vì di dời Ngân hàng Phát triển Hàn Quốc (KDB) đến Busan, ông đề xuất thành lập Ngân hàng Đầu tư Đông Nam để đảm nhận vai trò tài chính chính sách, dẫn dắt sự tăng trưởng của các khu vực Busan, Ulsan và Gyeongnam.
Trong giới tài chính, có những nhận định cho rằng nếu thành công, ngân hàng này có thể giống như ‘Tổng công ty Quảng bá Hàng hải Hàn Quốc’, còn nếu không thuận lợi, nó có thể đi vào vết xe đổ của ‘Tổng công ty Tài chính Chính sách’. Lo ngại đặt ra là vì Ngân hàng Phát triển Hàn Quốc hoặc Tổng công ty Quảng bá Hàng hải Hàn Quốc đã và đang thực hiện các nhiệm vụ liên quan, nên nếu không cẩn thận, một ngân hàng đầu tư có chức năng chồng chéo có thể bị sáp nhập vào các đơn vị khác trong tương lai.
Đề xuất 'Ngân hàng Đầu tư quốc gia' chuyên biệt cho Bu-Ul-Gyeong
Ngân hàng Đầu tư Đông Nam mà ứng cử viên Lee Jae-myung đề xuất là một mô hình ngân hàng quốc gia. Vốn khởi đầu dự kiến khoảng 3 nghìn tỷ won, với hình thức góp vốn chung từ chính phủ trung ương, chính quyền địa phương, Ngân hàng Phát triển Hàn Quốc (KDB), Ngân hàng Doanh nghiệp Hàn Quốc (IBK) và Ngân hàng Xuất nhập khẩu Hàn Quốc (KEXIM).
Trên mạng xã hội, ứng cử viên Lee giải thích: “Chúng tôi sẽ xây dựng ngân hàng này thành một ngân hàng quốc gia nhằm hỗ trợ tuyến đường hàng hải Bắc Cực thông qua tài chính hàng hải, dẫn dắt cuộc chuyển đổi công nghiệp của vành đai sản xuất khu vực Đông Nam thông qua tài chính công nghiệp, đồng thời tạo ra cấu trúc tuần hoàn kinh tế khu vực”. Ông nhấn mạnh tính cấp thiết của việc thành lập Ngân hàng Đầu tư Đông Nam: “Busan, Ulsan và Gyeongnam đã phát triển thành trung tâm công nghiệp nặng và hóa chất như đóng tàu, ô tô, hóa dầu và máy móc, nhưng năng lực cạnh tranh trên thị trường toàn cầu đang suy yếu do cấu trúc công nghiệp bị tái cơ cấu và môi trường công nghiệp toàn cầu thay đổi nhanh chóng. Để nuôi dưỡng các ngành công nghiệp tương lai và vực dậy kinh tế địa phương, chúng ta cần sớm thiết lập hệ thống hỗ trợ tài chính phù hợp với từng khu vực”.
Việc thành lập một ngân hàng quốc gia chuyên trách tài chính chính sách có khả năng đầu tư tùy chỉnh cho các ngành công nghiệp tại Busan, Ulsan và Gyeongnam được giới tài chính đánh giá là 'phương án thay thế' mà phe ứng cử viên Lee Jae-myung – vốn phản đối chính thức việc di dời KDB đến Busan – đưa ra. Một quan chức trong giới tài chính giải thích: “Đây chẳng phải là phương án đưa ra để thuyết phục các cử tri ủng hộ việc di dời KDB đến Busan hay sao? Xét trên khía cạnh nào đó, đây là việc đề xuất một 'mô hình chuyên biệt cho khu vực Bu-Ul-Gyeong' khả thi hơn một chút”.
Hình mẫu là Tổng công ty Quảng bá Hàng hải Hàn Quốc?
Giới tài chính đang dấy lên lo ngại về sự chồng chéo chức năng với Ngân hàng Phát triển Hàn Quốc hoặc Tổng công ty Quảng bá Hàng hải Hàn Quốc. Ngân hàng Phát triển Hàn Quốc đã di dời Trụ sở Tài chính Công nghiệp Hàng hải đến Busan với dự định chuyển trụ sở chính đến đây, đồng thời đang vận hành Trung tâm Tài chính Đầu tư khu vực Đông Nam. Bên cạnh đó còn có Tổng công ty Quảng bá Hàng hải Hàn Quốc được thành lập mới vào năm 2018.
Tổng công ty Quảng bá Hàng hải Hàn Quốc được thành lập như một đơn vị mới vào ngày 5 tháng 7 năm 2018 dưới thời chính quyền Moon Jae-in nhằm hỗ trợ ngành vận tải biển đang trì trệ trước và sau khi Hanjin Shipping phá sản. Vốn pháp định là 5 nghìn tỷ won, vốn thành lập là 3,1 nghìn tỷ won và có khoảng 100 nhân viên. Tính đến tháng 12 năm 2024, chính phủ sở hữu 50% cổ phần, KDB sở hữu 20% và Ngân hàng Xuất nhập khẩu Hàn Quốc sở hữu 17%.
Nhiều dự đoán cho rằng Ngân hàng Đầu tư Đông Nam cũng sẽ trở thành một 'tổng công ty đảm nhiệm tài chính chính sách' với hình thức tương tự như Tổng công ty Quảng bá Hàng hải Hàn Quốc. Một quan chức trong giới chính trị nhận định: “Khác với Tổng công ty Quảng bá Hàng hải chỉ chịu trách nhiệm về ngành vận tải biển, phương án này muốn mở rộng phạm vi hơn dựa trên tính chất của các khu công nghiệp tại Busan, Ulsan và Gyeongnam. Nếu vậy, sẽ có khả năng chồng chéo công việc với KDB hoặc Ngân hàng Xuất nhập khẩu. Nếu áp dụng cách thức huy động vốn bằng việc phát hành trái phiếu công ty thông qua bảo lãnh của chính phủ, thì đơn vị này sẽ mang tính chất là một tổng công ty hoặc bán tổng công ty, và nếu không khéo, nó có thể trở thành như Tổng công ty Tài chính Chính sách trước đây”.
Tổng công ty Tài chính Chính sách Hàn Quốc được thành lập vào tháng 10 năm 2009 dưới thời chính quyền Lee Myung-bak như một phần trong biện pháp tăng cường chức năng tài chính chính sách của KDB, tách ra từ KDB, nhưng đã bị sáp nhập trở lại vào KDB vào ngày 1 tháng 1 năm 2015. Mặc dù ra đời với mục tiêu tạo điều kiện thuận lợi cho việc huy động vốn của các doanh nghiệp vừa và nhỏ, phát triển khu vực, mở rộng cơ sở hạ tầng và nuôi dưỡng các ngành công nghiệp tăng trưởng mới, nhưng vào năm 2015 dưới thời chính quyền Park Geun-hye, đơn vị này đã bị sáp nhập vào KDB với lý do “cần phải tăng cường chức năng chính sách của Ngân hàng Phát triển Hàn Quốc, nơi có chuyên môn và kinh nghiệm dày dặn”.