[비즈한국] Giá cổ phiếu của tập đoàn Kakao035720, vốn đã sụt giảm mạnh, bất ngờ "đỏ lửa" trở lại ngay khi bắt đầu nửa cuối năm. Kể từ khi chính quyền Lee Jae-myung nhậm chức, Kakao đã được xem là cổ phiếu hưởng lợi lớn nhờ trí tuệ nhân tạo (AI) và stablecoin, khiến giá cổ phiếu tăng vọt. Sau giai đoạn điều chỉnh, giá cổ phiếu lại tiếp tục tăng, thu hút sự kỳ vọng lớn từ các cổ đông. Mọi sự chú ý đang đổ dồn vào việc liệu tập đoàn Kakao, vốn đã suy yếu suốt gần 4 năm qua do rủi ro tư pháp của ban lãnh đạo, tranh cãi về việc bán tháo cổ phiếu ưu đãi (stock option) và áp lực từ chính phủ, có thể khôi phục vị thế đã mất trong năm nay hay không.
Giá cổ phiếu của tập đoàn Kakao và các công ty con liên tục biến động mạnh, thu hút sự quan tâm lớn từ thị trường. Sau cuộc bầu cử tổng thống, giá cổ phiếu Kakao đã tăng trưởng mạnh mẽ, có ngày tăng gần 30%. Tuy nhiên, từ ngày 25/6, cổ phiếu bắt đầu bước vào giai đoạn điều chỉnh và trả lại phần đã tăng, nhưng đã "đỏ lửa" trở lại ngay khi thị trường chứng khoán mở cửa ngày 1/7. Cổ phiếu KakaoPay377300 cũng có thời điểm tăng khoảng 9,7% (từ 76.700 won lên 84.200 won) vào lúc 10:20 sáng ngày 1/7 so với ngày hôm trước.
Giá cổ phiếu Kakao vào ngày thứ Hai đầu tiên (9/6) sau ngày bầu cử tổng thống lần thứ 21 (3/6) đã tăng 16% (từ 44.300 won lên 51.400 won) so với phiên giao dịch trước đó. Sau khi duy trì ở mức 50.000 won, giá cổ phiếu đã tăng liên tục 5 ngày từ 18/6 đến 24/6 (tăng 36%). Trong phiên giao dịch ngày 24/6, giá đã đạt 71.600 won, ghi nhận mức quay trở lại ngưỡng 70.000 won sau khoảng 2 năm 4 tháng kể từ tháng 2/2023. Tuy nhiên, đà tăng nhanh chóng đảo chiều giảm, đẩy giá xuống mức đầu 60.000 won chỉ sau ba ngày.
Từng là "cổ phiếu quốc dân" một thời, giá cổ phiếu Kakao đã từng đạt đến ngưỡng 500.000 won. Khi quy mô ngày càng mở rộng, Kakao đã thực hiện chia tách cổ phiếu vào ngày 15/4/2021, với giá lúc đó là 558.000 won. Thế nhưng, trái với kỳ vọng của thị trường, hàng loạt tin xấu như rủi ro tư pháp của ban lãnh đạo, tranh cãi bán tháo cổ phiếu và áp lực từ chính phủ về các công ty Big Tech đã khiến giá cổ phiếu lao dốc không phanh. Trong 3 năm gần đây, cổ phiếu chưa một lần quay lại được mức giá sau chia tách là 111.600 won.
Đà tăng của Kakao lần này đang dấy lên kỳ vọng lớn nơi các cổ đông đã "kẹt hàng" trong thời gian dài. Trong số các công ty con, KakaoPay là đơn vị có biến động giá mạnh nhất. Giá cổ phiếu KakaoPay, vốn chỉ dừng lại ở mức 26.700 won vào ngày 9/4, đã tăng vọt lên 114.000 won trong phiên giao dịch ngày 25/6. Chỉ riêng ngày 20/6, giá cổ phiếu KakaoPay đã tăng 30% so với ngày trước đó (từ 61.300 won lên 79.600 won), dẫn đến việc bị chỉ định là cổ phiếu rủi ro đầu tư và bị tạm ngừng giao dịch vào các ngày 24 và 26/6.
Giá cổ phiếu của các công ty con khác cũng tăng đáng kể. Cổ phiếu KakaoBank323410, vốn không thể thoát khỏi mức 20.000 won trong suốt 1 năm qua, đã đạt 38.750 won trong phiên giao dịch ngày 24/6, tăng gần gấp đôi. Cùng ngày, cổ phiếu KakaoGames293490 cũng ghi nhận mức tăng 30% so với ngày hôm trước (18.100 won), đạt 23.500 won.
Sở dĩ giá cổ phiếu tập đoàn Kakao tăng mạnh là do được coi là nhóm cổ phiếu hưởng lợi từ chính sách trí tuệ nhân tạo (AI) và tài sản ảo của chính phủ. Ngay khi nhậm chức, chính quyền Lee Jae-myung đã bắt tay vào thúc đẩy ngành công nghiệp AI và tài sản kỹ thuật số. Gần đây, họ đã phác thảo kế hoạch thành lập chức danh 'Thư ký phụ trách hoạch định tương lai AI' tại Văn phòng Tổng thống, đồng thời huy động quỹ công tư trị giá 100 nghìn tỷ won với sự tham gia của người dân, doanh nghiệp và chính phủ để đầu tư vào AI và các ngành công nghệ cao. Bên cạnh đó, chính phủ cũng thể hiện ý chí đưa tài sản ảo vào khuôn khổ pháp lý, chẳng hạn như thúc đẩy hợp pháp hóa tài sản kỹ thuật số với nội dung như giới thiệu stablecoin bằng đồng won.
Kakao hiện sở hữu 4 loại mô hình ngôn ngữ lớn (LLM) do chính họ phát triển với tên gọi 'Kanana'. Công ty có kế hoạch công bố các mô hình AI riêng để nâng cao năng lực cạnh tranh của LLM nội địa và củng cố hệ sinh thái AI. Ngoài ra, Kakao đã gây xôn xao vào tháng 2 vừa qua khi trở thành công ty Hàn Quốc đầu tiên ký kết đối tác chiến lược với OpenAI.
Đối với mảng kinh doanh stablecoin, các công ty con tài chính là KakaoBank và KakaoPay đã đứng ra đảm nhận. Gần đây, hai công ty này đã tham gia vào cuộc đua đăng ký quyền sở hữu trí tuệ, thể hiện quyết tâm gia nhập thị trường. Vào ngày 17/6, KakaoPay đã nộp đơn đăng ký 18 nhãn hiệu như 'KPKRW', 'PKRW', 'KKRW', 'KRWK', 'KRWKP', trong khi KakaoBank cũng nộp đơn đăng ký 12 nhãn hiệu như 'KKBKRW', 'BKRW', 'KRWKKB' vào ngày 23/6. Nếu chính phủ cho phép tư nhân phát hành stablecoin, Kakao, vốn có kinh nghiệm phát hành coin, sẽ có khả năng ứng phó nhanh chóng.
Kakao đã trải qua thời kỳ vô cùng khắc nghiệt dưới thời chính quyền tiền nhiệm. Đòn giáng lớn nhất chính là việc bắt giữ Kim Beom-su, Giám đốc Trung tâm Sáng kiến Tương lai của Kakao. Điều này xảy ra do nghi ngờ Kakao thao túng giá cổ phiếu nhằm kiềm chế đối thủ cạnh tranh là HYBE352820 trong quá trình thâu tóm SM Entertainment. Thêm vào đó, những tin xấu liên tiếp ập đến như nghi vấn gian lận kế toán tại Kakao Mobility. Đây cũng chính là lý do khiến giá cổ phiếu Kakao từng tăng lên trong một thời gian sau sự kiện thiết quân luật ngày 3/12.
Tuy nhiên, cũng có quan điểm cho rằng đà chạy của Kakao có giới hạn. Trước hết là vì nội các đầu tiên có sự góp mặt của các nhân sự đến từ đối thủ cạnh tranh là Naver. Gần đây, sự kiện Ha Jung-woo, Giám đốc Naver Cloud, được bổ nhiệm vào vị trí Thư ký hoạch định tương lai AI, và Han Seong-sook, cựu CEO Naver, được bổ nhiệm làm ứng viên Bộ trưởng Bộ Doanh nghiệp vừa và nhỏ, đã thu hút nhiều sự chú ý.
Việc không có nhân sự nào từ Kakao trong bộ máy mới dấy lên nhiều đồn đoán. Một vấn đề khác được đưa ra là thực tế rằng tập đoàn này vẫn chưa hoàn toàn thoát khỏi rủi ro tư pháp. Các phiên tòa liên quan đến nghi án thao túng giá cổ phiếu vẫn đang tiếp diễn và họ chưa hoàn toàn được minh oan. Một lý do khác được nhắc đến là chính quyền Lee Jae-myung đang thúc đẩy 'Sovereign AI' (AI chủ quyền) – thoát khỏi sự phụ thuộc vào công nghệ nước ngoài để giành thế chủ động thông qua phát triển độc lập. Có ý kiến cho rằng Kakao không được chọn vì đã sớm bắt tay với OpenAI.
Dù sự quan tâm dành cho stablecoin rất cao, song cũng có những chỉ trích cho rằng việc thúc đẩy giá cổ phiếu chỉ là bong bóng vì việc triển khai tư nhân hay thương mại hóa không hề dễ dàng. Một số cảnh báo cho rằng tình trạng tăng giá khi mở cửa thị trường tháng 7 chỉ là 'Dead cat bounce' (hiện tượng hồi phục tạm thời sau khi giảm sâu). Một nhân sự trong ngành tài chính chia sẻ: "Chính phủ mới chỉ vừa nhậm chức, nên định hướng chính sách hoặc phát triển công nghiệp có thể thay đổi. Đặc biệt với trường hợp hợp pháp hóa tài sản ảo, các cuộc thảo luận đã kéo dài nhiều năm. Chưa biết bao giờ mới thực sự thực thi, nên nhà đầu tư cần cẩn trọng trước đà giảm giá của cổ phiếu".