[비즈한국] Khi quá trình phát triển máy bay chiến đấu nội địa KF-21 bước vào giai đoạn hoàn thiện, việc nội địa hóa các loại vũ khí đi kèm cũng đang được thảo luận một cách nghiêm túc. Đặc biệt, tên lửa không đối không (Air to Air Missile) — vũ khí chủ lực để bắn hạ máy bay địch — chính là yếu tố then chốt để giành quyền kiểm soát trên không (Air Supremacy). Tuy nhiên, ngay khi việc nội địa hóa loại tên lửa này vừa mới bắt đầu, đã xuất hiện một vài dấu hiệu đáng lo ngại. Bởi lẽ, với danh nghĩa "chiến lược phát triển tiến hóa", nhiều tính năng thiết yếu đang bị lược bỏ hoặc thiếu vắng các yếu tố quan trọng.
Trước hết, hãy xem xét "Tên lửa dẫn đường không đối không tầm ngắn-II (Tầm ngắn-II)". Loại tên lửa này dự kiến sẽ được phát triển đến năm 2032 với ngân sách khoảng 660 tỷ won để thay thế dòng AIM-2000 do Đức sản xuất, vốn được trang bị cho KF-21. Kích thước, hình dáng, tính cơ động và tầm bắn tương tự như AIM-2000, điểm khác biệt chính nằm ở việc cải thiện độ phân giải của đầu dò hồng ngoại. Tuy nhiên, vấn đề lớn nhất là tính năng liên kết dữ liệu vũ khí (WDL) – vốn thiết yếu đối với tên lửa tầm ngắn hiện đại – lại bị lược bỏ trên dòng Tầm ngắn-II.
Liên kết dữ liệu này vốn đã được tích hợp trên dòng AIM-9X Block 2+ của Mỹ, loại tên lửa mà Hàn Quốc đã đặt mua để trang bị cho F-15K. Ngược lại, loại tên lửa mà chúng ta dự kiến sản xuất từ năm 2032 lại thiếu đi tính năng này, mặc dù đây không phải là vấn đề do thiếu hụt công nghệ hay ngân sách. Trên thực tế, liên kết dữ liệu vũ khí cho máy bay hiện đang được triển khai như một dự án nghiên cứu cơ bản, nhưng lại không được áp dụng vào tên lửa sẽ đưa vào biên chế thực chiến.
Việc thiếu hụt tính năng này gây ra hai hệ lụy. Thứ nhất, khó có thể tận dụng tối đa tầm bắn của tên lửa. Các tên lửa hồng ngoại tầm ngắn hiện đại có khả năng khai hỏa từ khoảng cách trên 20km, sử dụng thông tin mục tiêu từ WDL để thực hiện đòn tấn công bất ngờ mà không bị địch phát hiện. Thứ hai, nảy sinh vấn đề tương thích với máy bay tàng hình. Máy bay chiến đấu tàng hình mang vũ khí trong khoang kín và chỉ mở khoang ngay trước khi khai hỏa. Nếu không có liên kết dữ liệu, máy bay phải mở khoang vũ khí chờ đợi cho đến khi đầu dò tên lửa khóa được mục tiêu, điều này làm suy yếu khả năng tàng hình. Đây cũng là vấn đề mà các tiêm kích tàng hình hàng đầu thế giới như F-22 hay J-20 gặp phải.
Một vấn đề khác cũng xuất hiện ở tên lửa không đối không tầm xa (LRAAM), hay còn gọi là "Meteor phiên bản Hàn Quốc". Dự kiến phát triển từ năm 2026 đến 2033, LRAAM là tên lửa nội địa nhằm thay thế tên lửa Meteor của MBDA (châu Âu), vũ khí chủ lực hiện tại của KF-21. Dù được phát triển dựa trên công nghệ tích lũy từ quá trình chế tạo tên lửa siêu thanh đối hạm và đối đất, nhưng việc LRAAM bị lên kế hoạch với hình dáng, trọng lượng và cấu trúc quá giống với Meteor hiện tại là một vấn đề lớn.
LRAAM có điểm hơn Meteor là được trang bị radar mảng pha quét điện tử chủ động (AESA) nên khả năng phát hiện mục tiêu tốt hơn. Tuy nhiên, các yếu tố cần thiết khác như giảm trọng lượng và tối ưu hóa hình dáng lại bị bỏ qua. Dự án hiện tại gần như sao chép y hệt các thông số kỹ thuật của loại vũ khí đã được thử nghiệm lần đầu vào năm 2006. Đây là lối thiết kế quá bảo thủ, đặc biệt nếu muốn phù hợp với khoang vũ khí nội bộ của KF-21EX hoặc máy bay không người lái trong tương lai, cần phải cải tiến thiết kế như thay đổi cánh đuôi sang dạng gập.
Nguyên nhân cốt lõi khiến tình trạng này lặp lại nằm ở yêu cầu tác chiến (ROC) của Không quân – đơn vị đặt hàng. Việc đặt ra các yêu cầu ROC chỉ ở mức "sao chép" vũ khí nước ngoài khiến quá trình này không phản ánh được sự tiến bộ công nghệ. Thậm chí, ngay cả những công nghệ đã được thực hiện trong các dự án nghiên cứu liên quan cũng bị bỏ qua. Với ROC chỉ tập trung vào việc bắt chước hiệu năng của Meteor hay AIM-2000, hệ thống vũ khí của chúng ta khó có thể cạnh tranh. Chúng ta cần một ROC mang tính cầu tiến để tạo ra loại vũ khí vượt trội hơn kẻ thù dựa trên nền tảng công nghệ hiện có.
Nếu cứ tiếp tục lấy lý do giảm thiểu rủi ro phát triển để chế tạo một loại vũ khí của 10 năm trước vào 10 năm tới, chúng ta sẽ tự tạo ra một "khoảng cách 20 năm". Sau đó, việc phải cải tiến lại cho KF-21EX hay các máy bay tương lai sẽ dẫn đến một tình thế kém hiệu quả khó tránh khỏi.
Việc phát triển công nghệ của các đơn vị công nghiệp quốc phòng và Viện Nghiên cứu Khoa học Quốc phòng là rất quan trọng, nhưng trước hết, mục tiêu "cần chế tạo cái gì" của đơn vị đặt hàng phải thật rõ ràng. Để duy trì sức cạnh tranh của "K-Defense", thái độ của quân đội trong việc đặt hàng phát triển công nghệ cần phải thay đổi. Đó sẽ là bước đầu tiên để hoàn thiện một "tên lửa không đối không chuẩn Hàn Quốc" thực thụ.