[비즈한국] Các cuộc đàm phán lương và thỏa ước lao động tập thể năm nay của 5 hãng xe hoàn thiện trong nước (Hyundai Motor005380, Kia000270, KGM, Renault Korea, GM Korea) đang diễn ra với những sắc thái khác nhau tùy theo từng công ty. Hyundai Motor đang xem xét các bước tranh chấp sau khi tuyên bố đàm phán đổ vỡ, trong khi Kia mới chỉ bắt đầu giai đoạn giằng co đầu khóa. Ngược lại, Renault Korea và KGM đã đạt được thỏa thuận mà không cần đình công, còn GM Korea đang đối mặt với các cuộc tái đàm phán trong tình trạng đình công một phần.
Đối với Hyundai và Kia, các vấn đề cốt lõi nổi lên bao gồm tăng lương cơ bản tháng 141.300 won, kéo dài tuổi nghỉ hưu lên 64 tuổi và điều chỉnh hệ thống lương theo thâm niên (임금피크제), thí điểm làm việc 4-4,5 ngày/tuần, mở rộng phạm vi tính lương theo thời gian (통상임금) và chi trả khoản tiền hỗ trợ. Renault Korea và KGM tập trung vào việc điều chỉnh hệ thống đãi ngộ như lương cơ bản và PI để đạt được thỏa thuận, còn GM Korea đang tranh luận về các chương trình nghị sự chính là mức lương cơ bản 141.300 won, quy mô tiền thưởng hiệu suất cùng với việc đảm bảo đầu tư và tuyển dụng trong nước.
Hyundai Motor đã thực hiện 17 vòng đàm phán chính kể từ khi bắt đầu vào ngày 18 tháng 6 tại nhà máy Ulsan, nhưng vào ngày 13 tháng 8, công đoàn đã chính thức tuyên bố "đàm phán đổ vỡ" và bắt đầu thảo luận về các bước tranh chấp. Công đoàn yêu cầu tăng lương cơ bản hàng tháng 141.300 won, tiền thưởng hiệu suất ở mức 30% lợi nhuận ròng năm trước, nâng tiền thưởng lên 900%, kéo dài tuổi nghỉ hưu lên 64 tuổi, chế độ làm việc 4,5 ngày/tuần, mở rộng phạm vi lương theo thời gian và khoản tiền hỗ trợ cho đoàn viên (khoảng 20 triệu won). Việc kéo dài tuổi nghỉ hưu, thời gian làm việc và mở rộng lương theo thời gian là những vấn đề xã hội đồng thời châm ngòi cho các cuộc tranh luận về việc làm thế hệ, năng suất và chi phí doanh nghiệp. Công ty giải thích rằng gánh nặng lợi nhuận đã tăng lên do thuế quan và nhu cầu suy giảm, đồng thời đưa ra kết quả kinh doanh quý 2 chậm lại làm bằng chứng. Khả năng chuỗi 7 năm không tranh chấp bị phá vỡ không thể bị loại trừ tùy thuộc vào việc công đoàn có giành được quyền đình công hay không.
Kia đã bước vào đàm phán chính thức với cuộc họp đầu tiên vào ngày 12 tháng 8. Các yêu cầu của công đoàn (tăng lương cơ bản hàng tháng 141.300 won, tiền thưởng 30% lợi nhuận hoạt động, tuổi nghỉ hưu 64 tuổi, chế độ làm việc 4-4,5 ngày/tuần, khoảng 20 triệu won tiền hỗ trợ liên quan đến lương theo thời gian) đi cùng hướng với Hyundai Motor. Phía công ty cho biết doanh thu quý 2 tăng nhưng lợi nhuận hoạt động bị thu hẹp do ảnh hưởng của thuế quan, đồng thời bày tỏ lập trường sẽ vừa bù đắp trong nửa cuối năm, vừa điều chỉnh nội địa hóa tại Bắc Mỹ. Mặc dù có thể bảo vệ doanh thu nhờ doanh số bán hàng tốt tại Mỹ, nhưng nếu áp lực biên lợi nhuận tiếp tục dưới chế độ thuế quan, phạm vi nhượng bộ của phía công ty về tiền thưởng và thời gian làm việc dự kiến sẽ bị hạn chế. Hướng đi của cuộc đàm phán tại Hyundai Motor có khả năng cao sẽ đóng vai trò là biến số liên kết với các cuộc đàm phán tại Kia.
KGM (KG Mobility) lại trái ngược hoàn toàn. Sau cuộc gặp mặt vào tháng 6, công ty đã đạt được dự thảo thỏa thuận vào ngày 30 tháng 7 và được thông qua với 64,5% phiếu thuận trong cuộc bỏ phiếu của đoàn viên vào ngày 31, đánh dấu năm thứ 16 liên tiếp đạt được thỏa thuận không tranh chấp kể từ năm 2010. Thỏa thuận bao gồm việc tăng lương cơ bản 75.000 won, chi trả tổng cộng 3,5 triệu won bao gồm PI, và hợp tác thúc đẩy các dòng xe mới và kinh doanh mới trong tương lai. Chiến lược của hãng là đẩy nhanh tốc độ củng cố nội lực trong nửa cuối năm bằng cách đảm bảo tính ổn định sản xuất thông qua việc đạt được thỏa thuận sớm bất chấp các biến số bên ngoài.
Renault Korea là công ty đầu tiên trong 5 hãng đạt được thỏa thuận trong năm nay. Đàm phán bắt đầu từ tháng 4 đã đi đến thỏa thuận tạm thời vào vòng đàm phán chính thứ 9 ngày 22 tháng 7 và được xác nhận bởi đa số phiếu tại hội nghị toàn thể nhân viên vào ngày 25. Nội dung chính là tăng lương cơ bản 103.500 won, tiền thưởng đạt thỏa thuận 2,5 triệu won, và PI biến đổi 150%. Trong vòng một tháng sau khi đạt thỏa thuận, công ty sẽ vận hành "Ủy ban cải thiện chế độ nhân sự chung của lao động và quản lý" để cải thiện cấu trúc lương và môi trường làm việc. Khác với sự khó khăn của các công ty lớn, hãng đã đảm bảo ưu thế so sánh nhờ việc không tranh chấp và đạt thỏa thuận sớm, tập trung vào các dự án xe mới như 'Grand Koleos'.
GM Korea vẫn tiếp tục gặp khó khăn. Sau cuộc đàm phán đầu tiên vào cuối tháng 5, hai bên vẫn chưa tìm được điểm chung dù đã thương thảo trong tháng 6-7 và bắt đầu đình công một phần từ ngày 10 tháng 7. Mặc dù lịch tái đàm phán dự kiến vào ngày 18 tháng 8 sau kỳ nghỉ hè, nhưng quyền tranh chấp đã được đảm bảo. Trong khi công đoàn yêu cầu tăng lương cơ bản 141.300 won, tăng tiền khích lệ, tiền thưởng và mở rộng đầu tư trong nước, phía công ty đề xuất mức tăng lương cơ bản 60.300 won cùng tổng tiền thưởng 16 triệu won nhưng không được chấp nhận. Việc rộ lên thông tin bán các trung tâm dịch vụ trực tiếp và tài sản nhàn rỗi ở Bupyeong khiến tin đồn "rút lui" bị châm ngòi trở lại cũng là một gánh nặng. Do cấu trúc kinh doanh phụ thuộc nhiều vào Bắc Mỹ, ảnh hưởng của các biến số bên ngoài như thuế quan và tỷ giá hối đoái là rất lớn, và sự rõ ràng trong cam kết sản xuất/đầu tư trong nước được coi là chìa khóa quyết định hướng đi của cuộc đàm phán.
Yếu tố làm thay đổi cục diện đàm phán năm nay hơn tất cả chính là vấn đề thuế quan Mỹ-Hàn. Mặc dù thuế quan ô tô và linh kiện đã giảm từ 25% xuống 15% theo thỏa thuận cuối tháng 7, nhưng so với môi trường không thuế dựa trên FTA trước đây, gánh nặng chi phí đã trở nên rõ rệt. Một số công ty đã giải thích riêng về tác động của thuế quan trong kết quả quý 2 và nhấn mạnh lập trường quản lý thận trọng. Sự thay đổi này đã định hình "giới hạn thực tế" của phía công ty trong các vấn đề chính như tổng tiền thưởng, cắt giảm thời gian làm việc, đảm bảo khối lượng sản xuất trong nước, đồng thời cũng tạo ra các biến số trong chiến lược của công đoàn.
Tại Hyundai và Kia, các vấn đề cơ cấu như tuổi nghỉ hưu, thời gian làm việc và lương theo thời gian đang đối đầu trực diện với các biến số bên ngoài là thuế quan và nhu cầu suy giảm. Khi Hyundai Motor tuyên bố đổ vỡ, khả năng các bước tranh chấp trở thành hiện thực là rất cao, và Kia có thể thay đổi diễn biến đàm phán tùy thuộc vào kết quả của Hyundai. Renault Korea và KGM đã đảm bảo tính ổn định sản xuất trước tiên nhờ đạt được thỏa thuận sớm, nhưng khó tránh khỏi những ảnh hưởng gián tiếp từ thuế quan và sự suy giảm nhu cầu toàn cầu. GM Korea đang đứng trước bước ngoặt tái đàm phán vào tháng 8 trong bối cảnh gánh nặng kép là tin đồn "rút lui" quay trở lại và đình công.
Nhìn chung trên toàn ngành, "gói thỏa thuận" về tái thiết kế tổng tiền thưởng, linh hoạt hóa thời gian làm việc, đảm bảo khối lượng sản xuất trong nước và nội địa hóa tại Bắc Mỹ đang nổi lên như một giải pháp thực tế. Trong bối cảnh ba biến số thuế quan, tỷ giá và nhu cầu, ai sẽ vượt qua khủng hoảng một cách suôn sẻ, ai sẽ đối mặt với bước ngoặt mới, câu trả lời nằm ở các cuộc đàm phán và công bố kết quả kinh doanh trong nửa cuối năm.