[비즈한국] Line Plus, pháp nhân Hàn Quốc phụ trách các hoạt động kinh doanh nước ngoài của nền tảng nhắn tin toàn cầu 'LINE', đã thất bại trong cả phiên tòa sơ thẩm và phúc thẩm sau khi khởi kiện cơ quan thuế yêu cầu hủy bỏ mức thuế thu nhập doanh nghiệp 23,4 tỷ Won. Dù đã tranh luận gay gắt về quyết định truy thu thuế thông qua thanh tra và vấn đề khoản lỗ lũy kế (khoản thâm hụt) trị giá khoảng 80 tỷ Won — vốn có thể mang lại hiệu quả giảm thuế trong tương lai — bị Cục Thuế Quốc gia cắt giảm, tòa án vẫn đứng về phía cơ quan thuế. Sau khi nhận kết quả thua cuộc hoàn toàn từ khâu khiếu nại thuế ban đầu cho đến hai phiên tòa sơ thẩm và phúc thẩm, Line Plus đã quyết định nộp đơn kháng cáo lên Tòa án Tối cao.

Lý do tòa án phán quyết việc truy thu thuế hơn 20 tỷ Won là ‘hợp pháp’
Mới đây, thông tin cho biết Line Plus, đơn vị đã tiến hành khởi kiện hành chính nhằm phản đối quyết định áp thuế thu nhập doanh nghiệp, đã thua kiện ở phiên tòa thứ 2 sau 5 năm theo đuổi pháp lý. Vào tháng 7 vừa qua, Phòng Hành chính 1 thuộc Tòa án Cấp cao Suwon đã tuyên án bác đơn kiện của phía nguyên đơn (Line Plus) đối với Cục trưởng Cục Thuế Bundang về việc hủy bỏ quyết định áp thuế thu nhập doanh nghiệp.
Vào năm 2018, trong quá trình thanh toán khoản nợ vay từ công ty mẹ tại Nhật Bản là 'LINE Corporation (LINE Japan)' bằng cổ phiếu, Line Plus đã bị Cục Thuế Quốc gia truy thu 23,8 tỷ Won tiền thuế thu nhập doanh nghiệp do phát hiện ghi nhận giá phát hành cổ phiếu mới cao hơn nhiều so với giá trị thị trường thực tế. Vào thời điểm đó, Cục Thuế Bundang cho rằng Line Plus đã bỏ sót 'lợi nhuận miễn trừ nợ' trong quá trình chuyển đổi nợ thành vốn cổ phần, dẫn đến việc khai báo thiếu thuế thu nhập doanh nghiệp.
Tháng 8 năm 2014, Line Plus đã vay 12 tỷ Yên (khoảng 109,3 tỷ Won) từ LINE Japan. Trong số nợ này, công ty đã trả 50 tỷ Won bằng tiền mặt thông qua việc phát hành 500.000 cổ phiếu mới, và số nợ còn lại là 109,3 tỷ Won được hoán đổi bằng việc phát hành 1.093.848 cổ phiếu mới (giá 100.000 Won/cổ phiếu). Mệnh giá cổ phiếu chỉ là 5.000 Won/cổ phiếu, nhưng thực tế, số tiền 151,4 tỷ Won đã được ghi nhận trong sổ sách là 'thặng dư vốn cổ phần'.
Cơ quan chức năng chú trọng vào việc giá phát hành cổ phiếu mới cao bất thường so với giá thị trường (lúc đó là 19.863 Won). Cục Thuế Bundang cho rằng Line Plus đã được hưởng lợi từ việc xóa một phần nợ mà lại bỏ sót lợi nhuận này trong sổ sách để hưởng lợi. Tòa nhận định rằng khi hoán đổi nợ thành cổ phiếu, khoản chênh lệch giữa giá trị cổ phiếu được định giá quá cao so với thực tế chính là lợi nhuận phát sinh cho công ty và phải bị đánh thuế trên khoản này. Theo đó, vào tháng 10 năm 2018, Line Plus đã nhận quyết định truy thu thuế thu nhập doanh nghiệp 23,8 tỷ Won và giảm trừ 87,6 tỷ Won khoản lỗ lũy kế giai đoạn 2013-2014.
Tại tòa, Line Plus lập luận rằng: “Việc này trái với hệ thống Luật Thuế thu nhập doanh nghiệp không đánh thuế các giao dịch vốn, và ngay cả khi tài sản thuần tăng lên, thì thu nhập thực tế cũng không phát sinh hoặc năng lực nộp thuế cũng không tăng”. Tuy nhiên, tòa án cho rằng công ty đã nhận được lợi ích kinh tế rõ ràng khi nợ được xóa giảm tương ứng với giá trị cổ phiếu cao hơn thực tế, do đó việc đánh thuế của cơ quan chức năng là hợp pháp.
Tòa án Cấp cao Suwon phán quyết: “Mặc dù việc miễn trừ nợ không làm tăng tài sản của công ty, nhưng việc nợ giảm đi dẫn đến tài sản thuần của doanh nghiệp tăng lên, đồng nghĩa với việc thu nhập của doanh nghiệp đã tăng. Việc chuyển đổi nợ thành vốn góp giúp xóa bỏ khoản nợ tương đương với phần giá trị phát hành vượt quá giá thị trường, qua đó cải thiện cấu trúc tài chính và tăng năng lực nộp thuế của doanh nghiệp”. Tòa bác bỏ lập luận của nguyên đơn với giải thích rằng khi phát hành cổ phiếu với giá cao hơn giá trị thực, công ty đã đạt được hiệu quả xóa nợ, và lợi nhuận này không đơn thuần là giao dịch vốn mà tương đương với việc được miễn trừ nợ.
Tất cả các yêu cầu về phản ánh giá trị nền tảng đều bị ‘bác bỏ’
Line Plus đã đưa ra nhiều lập luận về cách định giá cổ phiếu và giá trị doanh nghiệp như phương pháp tính giá thị trường, phương pháp dòng tiền chiết khấu (DCF), giá trị dựa trên lợi nhuận gần đây và việc phản ánh giá trị nền tảng IT nhằm khẳng định việc giảm trừ khoản lỗ và truy thu thuế là bất hợp pháp, nhưng hầu hết các lập luận này đều bị bác bỏ.

Line Plus lập luận rằng các quy định thuế liên quan đến chuyển đổi nợ thành vốn không nên áp dụng phổ biến mà chỉ giới hạn trong các trường hợp theo luật đặc biệt về phục hồi hoặc tái cấu trúc doanh nghiệp. Tuy nhiên, tòa án khẳng định rằng theo mục đích của luật pháp, các quy định về thuế vẫn được áp dụng tương tự đối với cả việc chuyển đổi nợ thành vốn theo Luật Thương mại.
Lập luận về việc phải phản ánh giá trị của tài sản nền tảng là LINE Messenger cũng không được chấp nhận. Line cho rằng do đặc thù là doanh nghiệp nền tảng IT, nên cần lấy tài sản thực tế của công ty làm căn cứ, bao gồm cả giá trị định giá của các tài sản IT cốt lõi thay vì các con số trên sổ sách. LINE là ứng dụng nhắn tin do Naver035420 ra mắt tại Nhật Bản vào năm 2011, đã trở thành nền tảng tiêu biểu tại Nhật Bản, Đài Loan và Thái Lan. Line Plus, trụ sở chính tại Hàn Quốc, là công ty con của LY Corporation (sáp nhập giữa LINE Corporation và Yahoo Japan), chịu trách nhiệm vận hành các hoạt động kinh doanh quốc tế của LINE. Công ty mẹ là LY Corporation có cổ đông lớn nhất (64,4%) là A Holdings, một thực thể do Naver và SoftBank mỗi bên sở hữu 50% cổ phần.
Theo lập luận của Line Plus, nếu cộng cả giá trị định giá tài sản IT thì giá một cổ phiếu sẽ cao hơn, từ đó cách diễn giải luật thuế sẽ khác và việc truy thu thuế cần được hủy bỏ một phần. Tuy nhiên, đánh giá cho thấy điều này mâu thuẫn với nguyên tắc pháp lý cho rằng quyền phân chia doanh thu nền tảng không thể được coi là tài sản vô hình như bằng sáng chế hay bản quyền.
Tòa án phán quyết: “Các ví dụ mà Line Plus đưa ra như Kakao, Coupang, Yanolja, Zigbang là những doanh nghiệp tự xây dựng và vận hành nền tảng, không thể coi là có cấu trúc hoặc hình thức kinh doanh/tài sản giống với nguyên đơn”. Tòa nhấn mạnh thêm rằng: “(Liên quan đến vụ việc này) không có căn cứ pháp lý nào cho thấy cần phải phản ánh giá trị các tài sản vô hình do công ty mẹ sở hữu, và thực tế là khó có thể coi đó là điều hợp lý”.
Với việc khoản lỗ lũy kế bị cắt giảm theo quyết định của Cục Thuế, hiệu quả giảm thuế thu nhập doanh nghiệp của Line Plus đã biến mất, và công ty đã nộp toàn bộ 23,4 tỷ Won tiền thuế bị truy thu (bao gồm cả tiền phạt nộp chậm). Được biết, sau khi thất bại ở phiên phúc thẩm, Line Plus đã nộp đơn kháng cáo lên Tòa án Tối cao. Động thái này được hiểu là công ty muốn phó thác các vấn đề như diễn giải pháp luật về thuế chuyển đổi nợ, định giá tài sản IT và giá trị nền tảng cho phán quyết cuối cùng. Nếu thắng kiện, tùy vào kết quả, công ty có thể được hoàn lại toàn bộ hoặc một phần số thuế đã nộp.
Một đại diện của Line Plus cho biết: “Số thuế thu nhập doanh nghiệp đã bị áp dụng đã được chúng tôi nộp đầy đủ. Vụ việc hiện vẫn đang trong quá trình xét xử tại Tòa án Tối cao”.