[비즈한국] Chính phủ thành lập và vận hành các tổ chức công để thúc đẩy các dự án phúc lợi công cộng như đường sắt, bưu chính, cấp nước, điện, nhà ở... những lĩnh vực mà các bộ ngành khó có thể trực tiếp đứng ra quản lý. Để hỗ trợ các tổ chức này có nguồn tài chính thực hiện dự án vì lợi ích công cộng, Chính phủ đã triển khai nhiều biện pháp hỗ trợ tài chính, trong đó hình thức tiêu biểu nhất là góp vốn trực tiếp bằng ngân sách nhà nước.
Tuy nhiên, thực tế cho thấy các chính quyền địa phương đang thu nhiều loại thuế từ các tổ chức công này với lý do thay đổi vốn điều lệ đối với nguồn vốn mà Chính phủ đã góp. Điều này có nghĩa là một phần số tiền được trích từ thuế của toàn dân để phục vụ lợi ích chung lại đang chảy vào ngân khố của một số chính quyền địa phương nhất định. Do đó, nhiều ý kiến cho rằng cần phải sửa đổi Luật Thuế địa phương, vốn đang quy định bắt buộc phải nộp thuế đăng ký giấy phép và thuế giáo dục địa phương khi có thay đổi về vốn điều lệ.
Chính phủ thực hiện việc góp vốn bằng cách mua cổ phần của các tổ chức công để giúp họ mở rộng nguồn vốn cần thiết cho các hoạt động công ích. Các tổ chức công nhận nguồn vốn góp này dựa trên luật thành lập riêng của từng đơn vị. Theo Quốc hội và các tổ chức công, tính đến cuối năm ngoái, đã có 40 tổ chức nhận được tổng cộng 183,9944 nghìn tỷ won vốn góp từ Chính phủ. Trong đó, có 35 tổ chức công nhận được 183,5805 nghìn tỷ won, chiếm 99,77% tổng số vốn góp.
Xét theo từng bộ ngành, 10 tổ chức thuộc Bộ Đất đai, Cơ sở hạ tầng và Giao thông vận tải đã nhận tổng cộng 103,169 nghìn tỷ won, bao gồm Tổng công ty Đất đai và Nhà ở Hàn Quốc (41,8256 nghìn tỷ won), Tổng công ty Đường cao tốc Hàn Quốc (35,0776 nghìn tỷ won), Tổng công ty Đường sắt Hàn Quốc (10,9976 nghìn tỷ won) và Tổng công ty Bảo lãnh Nhà ở và Đô thị (6,9621 nghìn tỷ won). Đối với Bộ Thương mại, Công nghiệp và Năng lượng, 7 tổ chức đã nhận 14,175 nghìn tỷ won, trong đó tiêu biểu là Tổng công ty Dầu khí Hàn Quốc (10,9089 nghìn tỷ won) và Tổng công ty Khai thác Mỏ và Cải tạo Môi trường Hàn Quốc (2,3351 nghìn tỷ won).
Ủy ban Dịch vụ Tài chính có 4 tổ chức nhận 33,4318 nghìn tỷ won (trong đó Ngân hàng Phát triển Hàn Quốc nhận 26,3166 nghìn tỷ won); Bộ Chiến lược và Tài chính có 3 tổ chức nhận 12,9944 nghìn tỷ won (Ngân hàng Xuất nhập khẩu Hàn Quốc nhận 12,8878 nghìn tỷ won); Bộ Đại dương và Thủy sản có 5 tổ chức nhận 7,6291 nghìn tỷ won (Tổng công ty Cảng Busan nhận 2,879 nghìn tỷ won); và Bộ Nông nghiệp, Lương thực và Nông thôn có 2 tổ chức nhận 1,5858 nghìn tỷ won (Tổng công ty Nông thôn Hàn Quốc nhận 1,5175 nghìn tỷ won).
Nếu giới hạn trong 10 năm gần đây (2015-2024), có tổng cộng 18 tổ chức công nhận vốn góp từ Chính phủ với tổng giá trị lên tới 85,8285 nghìn tỷ won. Trong đó, Tổng công ty Đất đai và Nhà ở Hàn Quốc nhận nhiều nhất với 23,6297 nghìn tỷ won, tiếp theo là Tổng công ty Đường cao tốc Hàn Quốc (16,3015 nghìn tỷ won), Ngân hàng Phát triển Hàn Quốc (11,1362 nghìn tỷ won), Ngân hàng Xuất nhập khẩu Hàn Quốc (9,1252 nghìn tỷ won), Tổng công ty Bảo lãnh Nhà ở và Đô thị (5,5439 nghìn tỷ won) và Tổng công ty Tài nguyên nước Hàn Quốc (4,011 nghìn tỷ won). Chính phủ đã đổ ngân sách từ tiền thuế của người dân vào các tổ chức này để đảm bảo các dự án công ích như đường bộ, nhà ở, cấp nước được triển khai suôn sẻ.
Vấn đề nằm ở chỗ số tiền Chính phủ góp vào các tổ chức công để phục vụ toàn dân lại bị "rò rỉ" sang các chính quyền địa phương cụ thể dưới dạng tiền thuế. Nguyên nhân là do Luật Thuế địa phương hiện hành quy định rằng khi vốn điều lệ của một tổ chức công thay đổi do góp vốn từ Chính phủ, họ phải nộp thuế đăng ký giấy phép và thuế giáo dục địa phương cho chính quyền sở tại.
Trong 10 năm qua, 16 trong số 18 tổ chức công nhận vốn góp đã nộp tổng cộng 337,4 tỷ won cho các chính quyền địa phương nơi họ đóng trụ sở, bao gồm 281,2 tỷ won thuế đăng ký giấy phép và 56,2 tỷ won thuế giáo dục địa phương. Tổng công ty Đất đai và Nhà ở Hàn Quốc đã nộp 101,2 tỷ won cho tỉnh Gyeonggi và tỉnh Gyeongsang Nam; Tổng công ty Đường cao tốc Hàn Quốc nộp 57,1 tỷ won cho tỉnh Gyeongsang Bắc; Ngân hàng Phát triển Hàn Quốc và Ngân hàng Xuất nhập khẩu Hàn Quốc nộp lần lượt 53,4 tỷ won và 30,9 tỷ won cho quận Yeongdeungpo và thành phố Seoul; Tổng công ty Bảo lãnh Nhà ở và Đô thị nộp 22,6 tỷ won cho quận Nam và thành phố Busan; Tổng công ty Tài nguyên nước Hàn Quốc nộp 20,7 tỷ won cho quận Daedeok và thành phố Daejeon.
Các tổ chức được thành lập để thực hiện dự án công ích lại phải dùng một phần vốn góp của Chính phủ chỉ để nộp thuế. Điều này có nghĩa là một phần ngân sách chính sách đáng lẽ phải được sử dụng cho toàn quốc lại biến thành nguồn thu của một chính quyền địa phương nhất định, chỉ để phục vụ cho các dự án của cư dân tại khu vực đó.