[비즈한국] Bản kế hoạch quản lý tai nạn của lò phản ứng số 2 tại Nhà máy điện hạt nhân Kori, Busan, sau khi đã kết thúc thời hạn thiết kế, vừa chính thức được phê duyệt. Với việc bản kế hoạch này – vốn được coi là rào cản lớn nhất – đã được thông qua, nhiều ý kiến dự đoán rằng việc cấp phép tiếp tục vận hành cho lò phản ứng Kori số 2 đã đến rất gần. Các tổ chức dân sự đang phản đối gay gắt, cho rằng quá trình thẩm định bản kế hoạch này diễn ra trái luật và vội vàng.
Ủy ban An toàn và An ninh Hạt nhân (NSSC) đã tổ chức cuộc họp lần thứ 223 vào ngày 23 tháng 10 và thông qua bản kế hoạch quản lý tai nạn của lò phản ứng Kori số 2 với 6 phiếu thuận trên tổng số 7 ủy viên đương nhiệm. Kế hoạch quản lý tai nạn là cuốn cẩm nang toàn diện để ứng phó với các sự cố có thể xảy ra tại nhà máy điện hạt nhân. Nội dung bao gồm chiến lược ứng phó sự cố, cơ cấu tổ chức, kế hoạch đào tạo và huấn luyện, bao gồm cả khả năng ứng phó với các tai nạn nghiêm trọng bên cạnh các tai nạn theo thiết kế tiêu chuẩn.
Các tổ chức dân sự chỉ trích đây là một cuộc thẩm định vội vàng, được thực hiện trong khi ngay cả các hạng mục đánh giá an toàn cốt lõi cũng chưa hoàn thiện. Họ cho rằng bản kế hoạch vẫn được thông qua bất chấp việc các chuyên gia liên tục chỉ ra rằng tiêu chuẩn đối với các yếu tố cốt lõi trong ứng phó tai nạn nghiêm trọng như hệ số khuếch tán khí quyển và tiêu chuẩn ứng phó va chạm máy bay vẫn chưa được thiết lập.
Thông báo của NSSC quy định rằng khi đánh giá sự phù hợp của địa điểm đặt lò phản ứng, mức độ phơi nhiễm bức xạ phải được đo lường bằng cách áp dụng hệ số khuếch tán khí quyển từ 'bách phân vị thứ 95 trở lên'. Tuy nhiên, trong bản kế hoạch quản lý tai nạn lần này, chỉ số này lại được khảo sát ở bách phân vị thứ 50. Đây là việc áp dụng tiêu chuẩn tương đối nới lỏng. Hệ số khuếch tán khí quyển là chỉ số cho thấy mức độ hòa tan hoặc khuếch tán của chất ô nhiễm; giá trị hệ số càng lớn thì chất ô nhiễm càng khó khuếch tán, đồng nghĩa với việc nồng độ tại điểm đó càng cao.
Chủ tịch NSSC Choi Won-ho tuyên bố: "Sau khi hoàn tất thẩm định, chúng tôi sẽ trình dự thảo thông báo liên quan vào cuộc họp tiếp theo" và tiến hành bỏ phiếu. Văn phòng NSSC cho biết sẽ xem xét dự thảo sửa đổi thông báo liên quan tại cuộc họp lần thứ 224 dự kiến diễn ra vào ngày 13 tháng 11.
Quyết định về việc tiếp tục vận hành lò phản ứng Kori số 2 vẫn chưa được đưa ra. Điều này là do những khiếm khuyết về thủ tục đã bị chỉ ra trong Báo cáo đánh giá an toàn (PSR) và Đánh giá tác động môi trường bức xạ – những tài liệu bắt buộc để phê duyệt tiếp tục vận hành.
Đối với PSR, Tập đoàn Điện lực Hạt nhân Hàn Quốc (KHNP) đã gây tranh cãi khi nộp báo cáo sau thời hạn quy định của pháp luật. Theo đó, KHNP phải nộp PSR trước ngày 8 tháng 4 năm 2021, tức 2 năm trước ngày hết hạn thiết kế, nhưng lại nộp muộn 1 năm vào ngày 4 tháng 4 năm 2022. Do đó, tập đoàn này đã phải nộp phạt 3 triệu won.
Các tổ chức dân sự phản đối rằng việc công nhận tài liệu bắt buộc dù đã quá hạn là vi phạm pháp luật. Về vấn đề này, Văn phòng NSSC cho biết: "Chúng tôi đã nhận được tư vấn pháp lý từ Tổng công ty Dịch vụ Pháp lý Chính phủ rằng việc quyết định phê duyệt dựa trên các tài liệu nộp quá hạn vẫn có thể được coi là hợp lệ".
Trong Đánh giá tác động môi trường bức xạ, việc không mô tả các thay đổi của môi trường xung quanh cũng được coi là một vấn đề. Quy tắc thi hành Đạo luật An toàn Hạt nhân quy định rằng nếu muốn tiếp tục vận hành, cần phải thực hiện đánh giá tác động môi trường dựa trên những thay đổi kể từ khi cấp phép vận hành ban đầu.
Ông Lee Heon-seok, Ủy viên chính sách của Hành động Công lý Năng lượng, nhấn mạnh: "Khác với 40 năm trước, nhiều tình huống đã thay đổi, chẳng hạn như các khu dân cư đông đúc như các khu chung cư đang gây ảnh hưởng đến xung quanh. Cần phải tái kiểm tra các nhà máy điện hạt nhân cũ theo quan điểm và tiêu chuẩn hiện tại".
Ngoài ra, cũng có ý kiến cho rằng việc đưa ra quyết định tiếp tục vận hành khi các ủy viên NSSC đã hết nhiệm kỳ và hiện chỉ còn 6/9 người là không phù hợp. Đặc biệt, trong số 3 ủy viên hết nhiệm kỳ, có 2 người là chuyên gia kỹ thuật. Phản hồi về vấn đề này, Văn phòng NSSC cho biết: "Chúng tôi đã yêu cầu Quốc hội bổ nhiệm các ủy viên mới, và về mặt pháp lý, không có vấn đề gì trong việc tiến hành các cuộc họp. Hơn nữa, các tài liệu liên quan đến việc cấp phép tiếp tục vận hành cũng đã được Ủy ban chuyên môn xem xét".
Các tổ chức dân sự đồng loạt lên tiếng rằng NSSC đang thẩm định vội vàng với tiền đề là phải kéo dài tuổi thọ cho Kori số 2. Ông Ahn Jae-hun, Tổng thư ký Liên đoàn Phong trào Môi trường, chỉ trích: "Nếu chủ tịch NSSC nói rằng 'Ủy ban chuyên môn đã xem xét hết rồi, còn gì để kiểm tra nữa chứ', thì NSSC nên giải tán. Việc coi nhẹ các đánh giá an toàn và gọi đó là sự kém hiệu quả là thái độ xem thường tính mạng của người dân".