[비즈한국] Ủy ban An toàn Hạt nhân (NSSC) đã quyết định gia hạn thời gian hoạt động của nhà máy điện hạt nhân Kori số 2. Đây là trường hợp gia hạn tuổi thọ nhà máy điện hạt nhân cũ đầu tiên kể từ khi chính quyền Lee Jae-myung nhậm chức. Do định hướng của chính phủ vốn không mặn mà với việc xây dựng nhà máy điện hạt nhân mới, sự chú ý đang đổ dồn vào việc gia hạn 9 nhà máy điện hạt nhân cũ khác sẽ được quyết định trong tương lai. Xã hội dân sự và một bộ phận giới chính trị đang phản đối kịch liệt, cho rằng quyết định này là một "cuộc thẩm định vội vã".
Tại cuộc họp lần thứ 224 diễn ra ở phòng họp NSSC tại Seoul ngày 13/11, 5 trên 6 ủy viên NSSC có mặt đã tán thành việc phê duyệt tiếp tục vận hành nhà máy Kori số 2. Theo đó, Kori số 2 sẽ tiếp tục hoạt động thêm 10 năm nữa, tính từ ngày hết hạn thiết kế là 8/4/2023, kéo dài đến ngày 8/4/2033.
Trong cuộc họp, NSSC đã thẩm định kế hoạch thay thế thiết bị cũng như đánh giá tuổi thọ của các cấu trúc, hệ thống và máy móc. Kết quả cho thấy mức độ an toàn dự phòng trong thời gian vận hành tiếp tục đã được đảm bảo đầy đủ, đồng thời đánh giá tác động môi trường phóng xạ cũng đáp ứng các tiêu chuẩn an toàn, bao gồm cả các tác động của tai nạn nghiêm trọng.
Dự kiến, nhà máy Kori số 2 sẽ được tái vận hành sau khi Công ty Thủy điện và Điện hạt nhân Hàn Quốc (KHNP) thay thế các thiết bị quản lý an toàn và trải qua quá trình kiểm tra thực tế của NSSC. Chủ tịch NSSC Choi Won-ho cho biết: "Thông qua kiểm tra thực tế, chúng tôi sẽ kiểm tra kỹ lưỡng xem việc cải thiện thiết bị của KHNP có tuân thủ đúng tiêu chuẩn an toàn hay không, để đảm bảo Kori số 2 được vận hành an toàn."
Tại cuộc họp ngày hôm đó, nhiều nghi vấn đã được đặt ra về các dữ liệu liên quan đến an toàn của Kori số 2. Đặc biệt, các câu hỏi hóc búa tập trung vào đánh giá tác động môi trường phóng xạ, vốn được thiết kế để phản ánh những thay đổi của môi trường kể từ khi cấp phép vận hành. Ủy viên NSSC Jin Jae-yong đã yêu cầu so sánh kết quả đánh giá hiện tại với kết quả quá khứ khi tiếp tục vận hành, đồng thời chỉ ra rằng theo Luật Năng lượng hạt nhân cũ, các nhà máy điện hạt nhân đang hoạt động cũng phải nộp hồ sơ bổ sung.
Phía KHNP giải đáp rằng các tài liệu cũ không còn lưu giữ, đồng thời cho rằng dù Luật Năng lượng hạt nhân cũ có quy định như vậy, nhưng điều khoản phụ lục chỉ yêu cầu bổ sung tiêu chuẩn vận hành, và đánh giá tác động môi trường là tài liệu nộp khi cấp phép ban đầu nên không cần nộp lại. Một quan chức của KHNP cho biết: "Chúng tôi đã tiến hành đánh giá tác động môi trường phóng xạ dựa trên môi trường thay đổi hiện tại. Việc đánh giá dựa trên môi trường quá khứ là không khả thi vì dữ liệu phản ánh môi trường thời điểm đó không đầy đủ."
Khoản 1 Điều 111 của Nghị định thi hành Luật Năng lượng hạt nhân năm 1982 quy định phải thực hiện khảo sát môi trường, và Điều 5 của phụ lục yêu cầu các cơ sở đã được cấp phép trước đó phải cải thiện, bổ sung và báo cáo trong vòng 1 năm.
Những lo ngại về thảm họa phức hợp cũng được đặt ra. Đó là việc thiếu kịch bản cho trường hợp các thảm họa như động đất, lũ lụt, hỏa hoạn, tấn công quân sự xảy ra đồng thời. Khi ủy viên NSSC Lee Kang-geun đặt câu hỏi, phía KHNP và Viện An toàn và Công nghệ Hạt nhân Hàn Quốc (KINS) thừa nhận rằng họ chưa tính đến các thảm họa phức hợp.
Jeong Su-hee, nhà hoạt động tại Busan Energy Justice Action, cho biết: "Như đã thấy qua vụ cháy rừng ở Gyeongbuk vừa qua, các thảm họa khí hậu đang trở thành bình thường và đe dọa các nhà máy điện hạt nhân. Nguy cơ bị tấn công tên lửa cũng đang gia tăng, khi Nga tấn công các nhà máy điện hạt nhân ở Ukraine và Israel tấn công các cơ sở hạt nhân của Iran", qua đó nhấn mạnh sự nguy hiểm của thảm họa phức hợp.
Trong giới chính trị cũng có nhiều tiếng nói phản đối việc gia hạn Kori số 2. Yoon Jong-o, trưởng nhóm nghị sĩ đảng Tiến bộ, đã tổ chức họp báo tại Quốc hội ngày 6/11 và nhấn mạnh: "Dù NSSC là cơ quan quản lý độc lập giám sát KHNP, nhưng Chủ tịch Choi Won-ho do chính quyền Yoon Suk-yeol bổ nhiệm lại giống như người phát ngôn của KHNP, phớt lờ sinh mạng và an toàn của người dân. Hãy dừng ngay việc gia hạn Kori số 2, một quyết định đầy rẫy lỗi thủ tục hành chính."
Xã hội dân sự chỉ trích chính quyền Lee Jae-myung đang thực hiện một lựa chọn nguy hiểm là gia hạn tuổi thọ nhà máy cũ dưới danh nghĩa cơ cấu năng lượng. Kim Hyun-woo, cố vấn của Hành động Công dân Phi hạt nhân, cho biết: "Vì các nhà máy điện hạt nhân mới và SMR đều chưa có hứa hẹn gì, nên chính phủ cuối cùng lại tìm cách gia hạn bất hợp pháp các nhà máy điện hạt nhân cũ đã 30-40 năm tuổi. Năng lượng tái tạo và điện hạt nhân không thể cùng tồn tại, và chừng nào các nhà máy cũ còn chiếm chỗ, chuyển đổi năng lượng sẽ là điều không thể."