[비즈한국] Trong mỗi ngụm cà phê mà chúng ta uống mỗi sáng đều đan xen cuộc sống của biết bao con người. Hầu hết người tiêu dùng đều biết điều đó, nhưng họ không mấy khi bận tâm suy nghĩ về nó. Chúng ta thường nghĩ rằng việc uống cà phê là cách thể hiện gu thưởng thức cá nhân, nhưng thực tế, đó giống như việc chúng ta đón nhận kết quả được kết tinh từ vô vàn nỗ lực và cuộc đời của người khác.
Hành trình dài và phức tạp ấy vẫn luôn tiếp diễn không ngừng ngoài tầm mắt của chúng ta. Từ bàn tay hái quả cà phê ở những vùng nguyên liệu xa xôi, đôi vai gánh những bao hạt thô, ánh mắt dõi theo nhiệt độ trước máy rang nơi phố thị, cho đến những cử chỉ tỉ mỉ của người barista trao tận tay tách cà phê. Cà phê đến với chúng ta, mang trong mình dấu vết của tất cả những khoảng thời gian và những con người ấy. Thế rồi, chúng ta gần như chẳng nhận ra những dấu vết đó, mà chỉ nhớ về nó như một ‘hương vị mình yêu thích’.
‘Giao điểm tương lai’ (Gongjeonmirae), cuốn sách phỏng vấn do Coffee Libre – đơn vị tiên phong trong thị trường cà phê đặc sản tại Hàn Quốc – xuất bản, đã soi chiếu những dấu vết ấy một cách trầm tĩnh. Cuốn sách không chỉ chứa đựng tiếng nói của những người ở ‘trung tâm ngành cà phê’ như nông dân, thợ rang xay hay barista, mà còn cả những người đang xoay vần trên quỹ đạo riêng của mình bên lề ngành cà phê, như những nhân viên giao hàng đã gắn bó lâu năm với Coffee Libre, những trang trại tiếp nhận phụ phẩm cà phê để thực hiện vòng tuần hoàn, hay những cửa hàng nhỏ hướng tới lối sống không rác thải.
Coffee Libre từ lâu đã trăn trở về tính bền vững của cà phê. Giao dịch đạo đức và sản xuất theo phương thức bền vững là nguyên tắc cốt lõi của họ. Họ ghi lại gương mặt của những người nông dân, đào tạo người sản xuất để họ tự chủ và đưa trẻ em đến trường. Những nỗ lực ấy đã được công nhận thông qua chứng nhận B Corp – hệ thống đánh giá tính bền vững quốc tế.
Tất cả chúng ta đều đang xoay vần trên quỹ đạo của riêng mình. Giống như những hành tinh chuyển động cùng nhau, ảnh hưởng lẫn nhau bởi lực hấp dẫn để tạo nên trật tự, các quỹ đạo đa dạng của cà phê và cuộc sống cũng đang tác động qua lại để tạo nên một tương lai mới. ‘Giao điểm tương lai’ là câu chuyện đa thanh về những quỹ đạo ấy: đôi khi chồng chéo, đôi khi chao đảo, rồi lại tiếp tục tiến về phía trước. Hy vọng rằng cuốn sách này sẽ trở thành nguồn cảm hứng nhỏ bé cho tất cả những ai yêu cà phê, và cho những ai đang mơ về một tương lai tốt đẹp hơn. - Trích trang 5.
Cây cà phê cho ra những quả chín đỏ hình quả cherry. Khi hái quả và loại bỏ thịt quả cùng lớp nhầy, hạt cà phê sẽ còn lại. Hạt này được gọi là ‘nhân xanh’. Khi rang nhân xanh sẽ trở thành hạt cà phê, và trong quá trình này, lớp vỏ lụa mỏng gọi là ‘chaff’ sẽ bong ra. Ở nước ngoài, nó được tận dụng làm phân bón, nhưng tại Hàn Quốc, nó thường bị bỏ đi mà không được sử dụng. Coffee Libre đã gửi lớp vỏ lụa này đến một trang trại gà bản địa ở Paju, Gyeonggi. Khi những vết chân gà và chất thải tích tụ trên lớp vỏ lụa rải dưới nền chuồng, lớp đất đó lại được dùng làm phân bón cho vườn cây ăn trái. Đó là khoảnh khắc vỏ cà phê tiếp nối thành một sự sống khác.
Dù có nhiều phụ nữ làm việc tại các nông trại cà phê, nhưng thật khó để họ trở thành nhà lãnh đạo hoặc có quyền quyết định trong ngành. Họ thậm chí còn bị hạn chế trong việc sở hữu đất đai hay vay vốn. Ansha Yasin, Phó chủ tịch Hiệp hội Phụ nữ Cà phê Ethiopia, đang đào tạo những phụ nữ trong ngành cà phê trở thành những nhà lãnh đạo. Cô cũng nghiên cứu và truyền đạt các phương pháp canh tác không gây hại cho môi trường để đảm bảo tính bền vững cho cà phê Ethiopia.
Melli, người sống giữa Peru và Anh, bắt đầu ngày mới bằng tách cà phê đầu tiên sau khi thay tã cho con. Sau khi đưa bọn trẻ đến nhà trẻ, cô lại uống tách cà phê thứ hai tại văn phòng. Ước mơ của Melli, người đang vận hành nông trại và công ty cà phê tại Peru, là nuôi dạy con cái thật tốt. Cô tìm thấy niềm vui trong những bữa ăn giản dị cùng gia đình và mong con cái lớn lên thành những người khiêm nhường, sâu sắc. Để duy trì niềm vui này một cách bền vững, cô đang xây dựng nền tảng kinh tế cho cộng đồng địa phương như việc mở các quán cà phê khắp Peru.
Như vậy, dù lấy cà phê làm trung tâm, cuốn sách cuối cùng lại quy tụ về câu chuyện của con người. Khí hậu ở nông trại, cuộc sống thường nhật ở đô thị, cấu trúc của cộng đồng địa phương và niềm hy vọng của một gia đình dường như tồn tại tách biệt, chẳng liên quan gì đến nhau, nhưng thực chất chúng đang duy trì một khoảng cách nhất định thông qua lực hấp dẫn mang tên cà phê. Khi lật giở từng trang sách và dõi theo cuộc đời của họ, chúng ta chợt nhận ra rằng những hành vi thường nhật mà ta lặp lại mỗi ngày thực ra đang nằm trên một sự kết nối khổng lồ.