[비즈한국] Hãng dược phẩm toàn cầu GlaxoSmithKline (GSK) sẽ dừng cung cấp vắc-xin phối hợp 5 trong 1 cho trẻ sơ sinh tại Hàn Quốc kể từ ngày 30 tháng 6 tới. Do nguồn cung vắc-xin phối hợp 4 trong 1 cũng đã bị dừng trước đó, thị trường Chương trình tiêm chủng quốc gia (NIP) dành cho trẻ sơ sinh tại Hàn Quốc giờ đây hoàn toàn phụ thuộc vào một hãng dược phẩm toàn cầu khác là Sanofi. Trong bối cảnh không có sản phẩm thay thế, nếu xảy ra vấn đề về nguồn cung, việc ngăn chặn tình trạng hỗn loạn tại hiện trường là không thể. Do đó, nhu cầu phát triển vắc-xin nội địa cho trẻ sơ sinh nhằm đảm bảo chủ quyền vắc-xin đang trở nên cấp thiết hơn bao giờ hết.
Theo ngành dược phẩm và sinh học vào ngày 9, GSK cho biết họ sẽ dừng cung cấp vắc-xin phối hợp 5 trong 1 ‘Infanrix IPV/Hib’ tại Hàn Quốc từ cuối tháng 6. Như vậy, chỉ còn lại Sanofi và Boryung Biopharma là hai đơn vị cung cấp vắc-xin phối hợp cho trẻ sơ sinh trong danh mục NIP. Tuy nhiên, Boryung Biopharma chỉ có vắc-xin phối hợp 4 trong 1 ‘DTaP-IPV’, nên sự phụ thuộc của thị trường vào Sanofi – hãng sở hữu vắc-xin 6 trong 1 ‘Hexaxim’, 5 trong 1 ‘Pentaxim’ và 4 trong 1 ‘Tetraxim’ – là khó tránh khỏi.
Vắc-xin phối hợp cho trẻ sơ sinh giúp phòng ngừa nhiều bệnh truyền nhiễm cùng lúc chỉ trong một lần tiêm. Vắc-xin 4 trong 1 phòng ngừa Bạch hầu (D), Uốn ván (T), Ho gà (aP) và Bại liệt (IPV). Vắc-xin 5 trong 1 bổ sung thêm khả năng phòng ngừa vi khuẩn Haemophilus influenzae loại b (Hib, tác nhân gây viêm màng não), và vắc-xin 6 trong 1 có thêm hiệu quả phòng ngừa Viêm gan B (HepB).
Nhờ tính tiện lợi giúp giảm bớt căng thẳng cho trẻ khi phải tiêm nhiều lần, vắc-xin 6 trong 1 được ưu tiên lựa chọn hơn so với 5 trong 1 và 4 trong 1. Trước khi Hexaxim được đưa vào NIP vào tháng 1 năm ngoái, ước tính hơn 95% trẻ sơ sinh được tiêm Pentaxim. Hiện tại, ngành công nghiệp nhận định Hexaxim đã chiếm lĩnh thị trường vắc-xin phối hợp cho trẻ sơ sinh tại Hàn Quốc.
Việc thị trường nội địa độc quyền vắc-xin của hãng dược phẩm toàn cầu Sanofi khiến một bộ phận trong ngành lo ngại rằng, nếu xảy ra bất ổn về cung ứng, sự hỗn loạn lớn có thể nảy sinh. Hàn Quốc đã từng trải qua tình trạng thiếu hụt vắc-xin phối hợp cho trẻ sơ sinh vào cuối năm 2021. Khi đó, do các lý do hành chính như thiếu hồ sơ, nguồn cung vắc-xin 5 trong 1 Infanrix IPV/Hib và 4 trong 1 Infanrix IPV của GSK đã bị dừng tạm thời. Kết quả là nhu cầu đổ dồn về vắc-xin 5 trong 1 Pentaxim của Sanofi, gây ra tình trạng khan hiếm. Cuối cùng, giải pháp tình thế là tiêm vắc-xin 4 trong 1 Tetraxim kết hợp với tiêm riêng vắc-xin Hib đã được áp dụng. Sự việc này cũng chính là cột mốc quyết định giúp Sanofi thống lĩnh thị trường vắc-xin phối hợp cho trẻ sơ sinh tại Hàn Quốc.
Trong tình cảnh hiện nay khi ngay cả GSK cũng rời bỏ thị trường, nếu việc cung ứng vắc-xin phối hợp cho trẻ sơ sinh của Sanofi gặp trục trặc, quy mô hỗn loạn có thể lớn hơn nhiều so với cuối năm 2021.
Mặc dù Boryung Biopharma là đơn vị duy nhất có vắc-xin phối hợp 4 trong 1 trong NIP, nhưng rất khó để khuyến khích tiêm vắc-xin 4 trong 1 chỉ vì lý do “nội địa” trong khi đã có vắc-xin 6 trong 1.
LG Chem051910 vốn đã có vắc-xin phối hợp 5 trong 1 là ‘Eupenta’. Tuy nhiên, sản phẩm này chỉ được cung cấp cho các quốc gia kém phát triển thông qua UNICEF sau khi nhận chứng nhận WHO PQ (Tiền kiểm định của Tổ chức Y tế Thế giới), chiếm khoảng 20-30% thị trường đấu thầu vắc-xin công cộng thế giới.
Tại sao vắc-xin này không được sử dụng trong nước? Để cung ứng số lượng lớn cho các nước đang phát triển, năng lực cạnh tranh về giá là rất quan trọng. Eupenta sử dụng vắc-xin ho gà toàn tế bào (wP), tức là giết chết vi khuẩn ho gà rồi đưa vào toàn bộ để giảm chi phí. Vắc-xin phối hợp của Sanofi sử dụng vắc-xin ho gà vô bào (aP). Vắc-xin aP ít gây phản ứng phụ như sốt hoặc sưng tấy sau khi tiêm, nhưng quy trình sản xuất phức tạp nên có giá thành cao hơn vắc-xin wP.
LG Chem hiện đang phát triển 2 phiên bản vắc-xin 6 trong 1 nhắm vào các quốc gia phát triển và đang phát triển. Để đối trọng với Hexaxim của Sanofi, vắc-xin 6 trong 1 ‘LR20062’ dành cho các nước phát triển và Hàn Quốc sử dụng công nghệ aP. Còn vắc-xin ‘LR19114’ đang được phát triển để cung cấp cho các nước đang phát triển thì sử dụng công nghệ wP. LR20062 hiện đang trong giai đoạn thử nghiệm lâm sàng 2, còn LR19114 đang thực hiện thử nghiệm lâm sàng 2/3.
Một đại diện của LG Chem cho biết: “Mục tiêu của chúng tôi là thương mại hóa cả hai loại vắc-xin vào năm 2030”. Một chuyên gia trong ngành chia sẻ: “Về khía cạnh trách nhiệm xã hội, việc nội địa hóa các loại vắc-xin thiết yếu là rất quan trọng. Đối với các loại vắc-xin NIP, vì được tiêm miễn phí tại Hàn Quốc nên việc tuyển người tham gia thử nghiệm lâm sàng thực tế rất khó khăn. Do đó, cần có sự hỗ trợ ở cấp quốc gia để thúc đẩy quá trình thử nghiệm lâm sàng và cấp phép nhanh chóng cho vắc-xin nội địa”.