[비즈한국] "Bạn không chơi chứng khoán sao?"
Kim (23 tuổi) thường xuyên nhận được câu hỏi "Sao không chơi chứng khoán?" từ những người xung quanh. Khi Kim trả lời rằng mình không chơi, câu trả lời nhận lại thường là "Sao đến giờ vẫn chưa chơi?". Kim chia sẻ: "Có một bầu không khí khiến việc đầu tư không còn là lựa chọn mà giống như một nghĩa vụ bắt buộc vậy". Trong giới trẻ, đầu tư chứng khoán đang dần được chấp nhận như một kiểu 'bình thường mới'.
"Sao bạn không chơi chứng khoán?" – Một xã hội thúc ép đầu tư
Với số lượng tài khoản giao dịch chứng khoán nội địa vượt mốc 100 triệu, "kỷ nguyên đầu tư toàn dân" đã thực sự bắt đầu. Theo kết quả khảo sát của tờ Korea Economic Daily, nhóm khách hàng trẻ từ 10 đến 30 tuổi chiếm một nửa (50,9%) số tài khoản mới mở tại 3 công ty chứng khoán lớn (Mirae Asset, KB, NH).
Trên các cộng đồng trực tuyến và mạng xã hội, các bài đăng khoe lãi đầu tư với nội dung "tôi đã kiếm được chừng này" bắt đầu xuất hiện dày đặc. Bầu không khí này dẫn đến một "áp lực đầu tư" mạnh mẽ trong thế hệ trẻ. Oh (26 tuổi), một nhân viên văn phòng, cho biết không ít trường hợp người xung quanh bị cuốn theo trào lưu mà gia nhập thị trường. Anh nhớ lại trường hợp một người quen gần đây vì "cảm thấy mình bị tụt hậu" nên đã bắt đầu chơi chứng khoán, kết quả là mua ở đỉnh và phải chịu thua lỗ.
Hiện tượng này bắt nguồn từ sự bất an trước đà tăng giá của tài sản. Shin (26 tuổi), người mới đi làm, ban đầu không có ý định chơi chứng khoán. Anh không có vốn ban đầu và cũng không quan tâm đến thị trường này. Thế nhưng, chứng kiến giá bất động sản tăng chóng mặt, suy nghĩ của anh đã thay đổi. Anh giải thích lý do tại sao cuối cùng mình buộc phải gia nhập thị trường: "Tôi nhận ra rằng chỉ tích góp tiền lương như thế này thì không bao giờ mua nổi nhà".
Trên thực tế, tính đến đầu năm nay, giá bán trung bình của căn hộ tại Seoul đã vượt quá 1,5 tỷ won. Theo Cổng thông tin thống kê quốc gia (KOSIS), tính đến năm 2024, số hộ gia đình không sở hữu nhà dưới 39 tuổi trên toàn quốc đạt 3.612.321 hộ, mức cao nhất kể từ năm 2015. Đối với những người trẻ mà việc mua nhà bằng thu nhập từ lương đã trở nên bất khả thi, chứng khoán thực tế được xem là 'chiếc thang cuối cùng'.
Tuy nhiên, ngay cả giữa cơn sốt đó, vẫn có những người trẻ không bước chân vào thị trường chứng khoán. Kim (23 tuổi), người sắp tốt nghiệp đại học, đang bận rộn với công tác chuẩn bị thực tập. Vì sắp tới phải đi thực tập tại một trường tiểu học, anh có rất nhiều việc phải làm từ chuẩn bị bài giảng đến sắp xếp tài liệu. Kim không tham gia thị trường chứng khoán để tập trung cho việc học. Anh chia sẻ: "Nếu bắt đầu chơi chứng khoán, tôi sợ mọi sự chú ý sẽ dồn hết vào sự lên xuống của biểu đồ và gây ảnh hưởng đến cuộc sống hàng ngày. Tôi nghĩ tốt hơn là nên tập trung hoàn toàn vào công việc và cuộc sống hiện tại".
Ko (24 tuổi), một người đang chuẩn bị xin việc, hiện đang ôn luyện chứng chỉ điều hòa không khí và thi TOEIC. Ngoài ra, anh còn sắp bước vào cuộc phỏng vấn vị trí kỹ sư hạng 2. Mục tiêu của Ko là có việc làm trong năm nay nên anh muốn dồn sức cho việc học. Anh đánh giá rằng nếu tham gia chứng khoán, tổn thất về tinh thần và thời gian sẽ rất lớn. "Tôi thấy chứng khoán và cờ bạc chỉ khác nhau một tờ giấy", anh nói. Anh cho biết thêm: "Trên hết, tôi không có lý do gì để gia nhập thị trường chứng khoán với một nguồn thu nhập bấp bênh. Thay vì đối mặt với việc mất vốn, tôi thà chọn các loại tài sản an toàn như tiền gửi ngân hàng còn hơn".
Mặt khác, cũng có những người trẻ chọn tự phát triển bản thân thay vì chơi chứng khoán. Jung (25 tuổi), một người mới đi làm, thay vì xem ứng dụng chứng khoán sau giờ làm đã chọn đến học tại các trung tâm ngoại ngữ. Khi đồng nghiệp vui buồn thất thường theo từng con số, anh chọn dành thời gian đó để nâng cao "giá trị bản thân". Anh nhận định: "Thay vì đầu tư bừa bãi rồi mất tiền, thì thà nâng cao chuyên môn để gia tăng thu nhập từ công việc còn tốt hơn". Một số người trẻ đang chọn cách chuẩn bị cho tương lai thông qua thu nhập ổn định và phát triển bản thân thay vì tham gia vào thị trường tài sản đầy biến động.
Điều cần thiết không phải là 'cơ hội đầu tư' mà là 'môi trường có thể lập kế hoạch'
Việc một số người trẻ tập trung vào tài sản an toàn và phát triển bản thân không đơn thuần là vì khuynh hướng bảo thủ, mà là lựa chọn thực tế để bảo vệ tài sản của chính mình. Kwon (22 tuổi), một sinh viên y khoa đang ở trọ gần trường và dồn tâm trí cho việc học, hoàn toàn không bị lay chuyển trước những lời mời gọi đầu tư. Lý do của Kwon là: "Tôi không muốn bước chân vào thị trường chứng khoán khi chưa có bất kỳ sự chuẩn bị nào".
Trong khi đó, việc những người trẻ này đứng ngoài cuộc làm dấy lên lo ngại rằng nó có thể dẫn đến khoảng cách tài sản nghiêm trọng trong tương lai. Lim Na-yeon, nhà nghiên cứu tại Viện Nghiên cứu Thị trường Vốn, trong báo cáo "Đặc điểm tài sản tài chính của giới trẻ, thực trạng khoảng cách theo thu nhập và ý nghĩa gợi mở", đã chỉ ra rằng: "Sự khác biệt về quy mô và phương thức quản lý tài sản tài chính được hình thành trong độ tuổi thanh niên có thể dẫn đến bất bình đẳng tài sản nghiêm trọng hơn trong tương lai. Cần có các chế độ hình thành tài sản hiệu quả để hỗ trợ, đảm bảo giới trẻ không bị gạt ra ngoài lề kinh tế".
Cuối cùng, điều mà những người trẻ cần không phải là các cơ hội đầu tư đơn thuần hay chính sách hỗ trợ nhất thời, mà là một "cấu trúc có thể dự đoán được", nơi nỗ lực của họ có thể chuyển hóa thành tài sản. Trong cuộc trò chuyện với phóng viên, Kwon nhận định về xã hội hiện tại: "Thế hệ trước chỉ cần tiết kiệm là có thể mua nhà, nhưng hiện nay nếu không có vốn đầu tư ban đầu từ gia đình để lại thì cấu trúc này rất khó để bắt đầu". Anh nhấn mạnh: "Thay vì các chính sách khuyến khích đầu tư đơn thuần, cần phải xây dựng trước một môi trường nơi những người trẻ có thể lập kế hoạch kinh tế dài hạn, ví dụ như ổn định giá bất động sản".