[비즈한국] Ngày 19 vừa qua, lễ nhậm chức của Chủ tịch thứ 9 Kim Jong-chul đã diễn ra tại trụ sở chính của Tập đoàn Công nghiệp Hàng không Vũ trụ Hàn Quốc (KAI) ở Sacheon, Gyeongsangnam-do. Khoảng trống lãnh đạo kéo dài 8 tháng kể từ khi vị chủ tịch tiền nhiệm từ chức cuối năm ngoái đã chính thức được khép lại. Với nhiệm kỳ 3 năm, vị trí Chủ tịch KAI không chỉ đơn thuần là người đứng đầu một cơ quan công cộng do Ngân hàng Xuất nhập khẩu (cổ đông lớn nhất) bổ nhiệm, mà còn có thể coi là nhân vật then chốt định hình tương lai của ngành công nghiệp quốc phòng Hàn Quốc. Điều này xuất phát từ vai trò tuyệt đối của KAI trong hàng loạt dự án cải thiện năng lực quốc phòng và các chiến dịch xuất khẩu quốc phòng đang được thúc đẩy hiện nay.
Trong bối cảnh đó, lý lịch của tân Chủ tịch Kim Jong-chul được đánh giá là lựa chọn nhân sự tối ưu, phù hợp với tình hình thực tế nghiêm trọng mà KAI đang đối mặt.
Thứ nhất, kinh nghiệm làm việc thực tế tích lũy tại Không quân - lực lượng khách hàng chủ chốt - cùng chuyên môn quản lý dự án được tôi luyện tại Cơ quan Quản lý Chương trình Mua sắm Quốc phòng (DAPA) sẽ là tài sản vững chắc cho công tác quản trị. Nếu vị chủ tịch thứ 8 là chuyên gia về điều khiển và bay thử nghiệm, thì ông Kim là một 'chuyên gia chính sách mua sắm', từng là thành viên sáng lập DAPA năm 2006 và kinh qua các chức vụ Trưởng phòng dự án không người lái, Trưởng phòng dự án chỉ huy và trinh sát. Điều này có nghĩa là ông thấu hiểu cơ chế của các dự án R&D quốc phòng quy mô lớn—vốn tiêu tốn hàng nghìn tỷ won và kéo dài hàng chục năm—hơn bất kỳ ai khác.
Thứ hai, ông sở hữu chuyên môn được tối ưu hóa để tìm kiếm các dự án 'hậu KF-21' cho KAI. KAI hiện đang đứng trước ngã rẽ cần đảm bảo động lực tăng trưởng thế hệ mới sau KF-21. Chuyên môn về máy bay không người lái và chỉ huy trinh sát mà ông Kim từng đảm nhiệm được kỳ vọng sẽ đóng vai trò then chốt trong việc chiếm lĩnh thị trường vệ tinh siêu nhỏ và máy bay không người lái hợp tác (CCA) mà KAI đang theo đuổi.
Thứ ba, khả năng giao tiếp với chính phủ được rèn giũa qua thời gian công tác tại Văn phòng Điều phối Chính sách Chính phủ cũng rất đáng chú ý. Các sản phẩm chủ lực của KAI như FA-50, KF-21, LAH (trực thăng vũ trang hạng nhẹ) đều có cấu trúc cần được chính phủ phê duyệt về tính khả thi dự án và quyết định mua sắm trước khi có thể dẫn đến xuất khẩu ra nước ngoài. Nhạy bén chính trị của ông Kim sẽ là điểm mạnh trong việc thúc đẩy sự hợp tác hữu cơ giữa quân đội, chính phủ và doanh nghiệp.
Cuối cùng, kinh nghiệm phân tích hiệu quả chi phí trong các dự án máy bay huấn luyện sẽ cung cấp động lực mạnh mẽ cho các dự án cải tiến hiệu năng của các dòng máy bay chủ lực. Việc tích hợp radar AESA nội địa cho FA-50, mở rộng vũ khí và xác minh nhu cầu quân sự cho KF-21 'Block 3' là những nhiệm vụ KAI bắt buộc phải vượt qua. Đặc biệt, KF-21 Block 3 đang là chủ đề tranh luận sôi nổi trong quân đội xoay quanh việc áp dụng công nghệ tàng hình và khoang vũ khí trong thân. Ông Kim đang gánh vác trọng trách thuyết phục quân đội bằng góc nhìn phân tích, đồng thời tìm ra điểm cân bằng tối ưu giữa năng lực cạnh tranh xuất khẩu và yêu cầu tác chiến.
Rất may, trong bài phát biểu nhậm chức đầu tiên, Chủ tịch Kim Jong-chul đã nhấn mạnh văn hóa R&D không sợ thất bại, luôn đổi mới và thử thách, đồng thời thể hiện rõ ý chí tìm kiếm động lực tăng trưởng tương lai như máy bay không người lái và công nghệ vũ trụ. Để hiện thực hóa điều này, cần có những chiến lược cụ thể hơn.
Người viết cho rằng chiến lược 'hai mũi nhọn' (two-track): nâng cao năng lực của các nền tảng hiện có song song với việc khai phá dự án mới, là khả thi. Ví dụ, nếu áp dụng công nghệ tàng hình cần thiết cho KF-21 Block 3 vào máy bay không người lái AI AAP đang phát triển, không chỉ giúp mở rộng năng lực nhiệm vụ của UAV, góp phần tăng cường cạnh tranh xuất khẩu cho KF-21 và FA-50, mà còn có thể tận dụng làm nền tảng thử nghiệm (testbed) cho tính năng tàng hình của KF-21.
Việc tiếp cận theo hướng vòng tránh sáng tạo cho các dự án cải tiến hiệu năng vốn tốn kém chi phí R&D khổng lồ cũng rất đáng xem xét. Chẳng hạn, trước khi đưa khoang vũ khí vào trong thân KF-21, có thể học hỏi trường hợp F-22 của Mỹ gần đây bằng cách phát triển thùng nhiên liệu ngoài có hình dáng tàng hình, và hợp tác với nhà sản xuất tên lửa để áp dụng các loại tên lửa không đối không/đối đất thế hệ mới có hình dạng tàng hình gắn trên giá treo bán chìm, từ đó tối đa hóa năng lực tác chiến của KF-21 với chi phí tối thiểu.
Khoảng trống lãnh đạo 8 tháng là quãng thời gian đầy đau đớn đối với KAI, nhưng đồng thời cũng là thời kỳ nhẫn nại để chuẩn bị cho một bước nhảy vọt mới. Trên lộ trình trở thành cường quốc hàng không vũ trụ, hy vọng rằng KAI dưới sự dẫn dắt của Chủ tịch Kim Jong-chul sẽ biến kỳ vọng của những người làm trong ngành quốc phòng thành thành tựu thực tế.