[비즈한국] Các công trình được xác định có vấn đề về kết cấu và an toàn phải đi kèm với các biện pháp xử lý tương ứng. Nếu tình trạng nghiêm trọng, cần phải ngăn chặn việc sử dụng; nếu có khiếm khuyết về kết cấu, phải thực hiện bảo trì và gia cố. Tuy nhiên, kết quả khảo sát thực tế của BizHankook tại chợ Mapo Gongdeok (Seoul), một tòa nhà văn phòng (officetel) ở Changwon (Gyeongnam) và Cục Thuế Gwangmyeong (Gyeonggi) cho thấy, cả ba địa điểm này vẫn đang tiếp tục kinh doanh, cư trú hoặc làm việc mà không thực hiện các biện pháp an toàn cốt lõi theo kết quả xếp hạng an toàn.
Dù khiếm khuyết phần cốt lõi của công trình... vẫn tiếp tục sử dụng mà không có biện pháp xử lý
Tòa A của chợ Mapo Gongdeok ở quận Mapo, Seoul đã nhận xếp hạng E trong đợt đánh giá an toàn định kỳ vào tháng 1 năm ngoái. Theo quận Mapo, trong quá trình chẩn đoán, các vấn đề về an toàn kết cấu như nứt vỡ, hoen gỉ, bong tróc và xuống cấp đã được xác nhận. Theo luật định, việc sử dụng phải bị cấm ngay lập tức, nhưng trong tổng số 80 căn hộ, khoảng 40 căn vẫn đang được sử dụng như bình thường. Các căn hộ đang sử dụng bao gồm cả nhà hàng, siêu thị, cửa hàng cũng như mục đích cư trú như các khu nhà trọ (gosiwon).
Một quan chức từ bộ phận An toàn dân cư quận Mapo cho biết: "Đáng lẽ các chủ sở hữu phải tự cấm sử dụng và hạn chế hoặc không dùng cho đến khi việc cải tạo hoàn tất, nhưng điều đó đã không xảy ra. Nhận thấy không thể trì hoãn thêm, quận đang thực hiện các thủ tục cấm sử dụng ở cấp độ chính quyền". Sau khi chẩn đoán, quận Mapo đã tiến hành các công trình gia cố tạm thời như lắp đặt kích thủy lực (jack support). Dự kiến vào tháng 9 tới, quận sẽ ban hành lệnh hành chính về các biện pháp an toàn khẩn cấp, bao gồm việc cấm sử dụng công trình.
Một tòa nhà văn phòng ở quận Seongsan, thành phố Changwon, Gyeongnam đã nhận xếp hạng D trong đợt kiểm tra an toàn định kỳ tháng 3 năm nay. Kết quả kiểm tra cho thấy có nhiều vết nứt trên các dầm trần tầng hầm, thép cốt bê tông bị lộ ra ngoài, ăn mòn hoặc thậm chí bị đứt gãy. Cơ quan kiểm tra nhận định rằng có lo ngại về việc giảm khả năng chịu lực của kết cấu và yêu cầu cần phải tiến hành chẩn đoán an toàn chi tiết để xác định nguyên nhân, sau đó thực hiện bảo trì và gia cố. Tuy nhiên, hiện tại tòa nhà này vẫn đang có hơn 300 căn hộ được sử dụng mà không có biện pháp xử lý nào.
Một quan chức quận Seongsan, Changwon cho biết: "Tầng hầm cần phải được chẩn đoán an toàn chi tiết và thực hiện bảo trì, gia cố theo kết quả đó, nhưng hiện tại vẫn chưa có kế hoạch nào được đệ trình về thời điểm chẩn đoán. Vì đây là tòa nhà phức hợp có nhiều chủ sở hữu nên cần thông qua bỏ phiếu để thực hiện các biện pháp, nhưng dường như phần đó đang gặp khó khăn. Chúng tôi vẫn đang tiếp tục hướng dẫn về nghĩa vụ bảo trì và gia cố".
Cục Thuế Gwangmyeong tại Gyeonggi đã nhận xếp hạng D trong đợt chẩn đoán an toàn chi tiết vào tháng 10 năm 2022. Cục Thuế Gwangmyeong được xây dựng khoảng 30 năm trước, trước khi các tiêu chuẩn kháng chấn hiện hành được áp dụng, và trong đợt chẩn đoán đã xác nhận có lỗ hổng về khả năng kháng chấn. Mặc dù số lần kiểm tra an toàn định kỳ sau đó đã tăng lên, nhưng việc gia cố khả năng kháng chấn - nguyên nhân gây ra xếp hạng D - vẫn chưa được thực hiện. Hiện tại, có 84 nhân viên đang làm việc tại Cục Thuế Gwangmyeong. Người dân đến làm thủ tục hành chính cũng vẫn sử dụng tòa nhà như bình thường.
Ông Kim Ji-hoon, Cục trưởng Cục Thuế Gwangmyeong cho biết: "Vì hạng D về phần kháng chấn chưa được bổ sung nên dù các hạng mục khác đạt hạng C trở lên, chúng tôi cũng không thể nâng xếp hạng tổng thể. Nếu động đất xảy ra, không thể nói là không có vấn đề về kết cấu, nhưng chúng tôi không coi đây là tình trạng có nguy cơ sập đổ ngay lập tức. Thay vì gia cố tòa nhà cũ, chúng tôi đang thúc đẩy việc xây mới". Mục tiêu khởi công tòa nhà Cục Thuế Gwangmyeong mới là năm 2030.
'Chi phí' cản trở các biện pháp an toàn... từ kinh phí gia cố đến vấn đề sinh kế
Vấn đề chi phí cuối cùng chính là nguyên nhân đằng sau việc không thực hiện các biện pháp cần thiết sau khi xếp hạng an toàn được đưa ra. Không chỉ là chi phí xây dựng trực tiếp để bảo trì, gia cố công trình, mà còn có các dạng gánh nặng kinh tế khác như tổn thất kinh doanh khi ngừng sử dụng, vấn đề sinh kế, và sự sụt giảm doanh thu cho thuê bất động sản. Điều này đã trở thành rào cản thực tế khiến các biện pháp an toàn bị trì hoãn ở cả cơ sở công và tư.
Tại chợ Mapo Gongdeok, việc cấm sử dụng dẫn đến vấn đề sinh kế. Ông Cho Young-deok, Chủ tịch Hội đồng Tái phát triển chợ Mapo Gongdeok, người đã kinh doanh ở chợ lâu năm, chia sẻ: "Rất khó để chấp nhận nếu bảo các thương nhân dừng kinh doanh mà không có biện pháp đối phó. Họ cũng cần phải kiếm sống chứ. Có khá nhiều người nói rằng nếu có tiền di dời hoặc tiền bồi thường, họ sẽ rời đi". Chợ Mapo Gongdeok đang thúc đẩy tái phát triển nhưng tiến độ dự án đang chậm lại sau khi chấm dứt hợp đồng với nhà thầu cũ.
Tòa nhà văn phòng ở Changwon cũng có các mối quan hệ lợi ích kinh tế đan xen. Để tiến hành chẩn đoán an toàn chi tiết và bảo trì, gia cố, cần có sự quyết định của các chủ sở hữu tòa nhà, nhưng được biết một số người lo ngại về tác động của các biện pháp an toàn đối với hoạt động cho thuê của họ. Đại diện đơn vị thi công tòa nhà cho biết: "Hầu hết các căn hộ trong tòa văn phòng đều có diện tích nhỏ và phần lớn chủ sở hữu là người cho thuê. Chúng tôi cố gắng thực hiện các biện pháp nhưng một số chủ sở hữu phản đối vì lo ngại gián đoạn việc cho thuê, nên không thể thống nhất ý kiến".
Đối với Cục Thuế Gwangmyeong, một cơ sở công cộng, chi phí gia cố là rào cản. Cục trưởng Kim Ji-hoon giải thích: "Để gia cố toàn diện khả năng kháng chấn đòi hỏi chi phí rất lớn, nên thay vì gia cố tòa nhà cũ, chúng tôi đang đẩy mạnh xây mới". Một quan chức Tổng cục Thuế cho biết: "Không phải cứ nhận hạng D là có thể xây ngay tòa nhà mới. Cần phải qua lập ngân sách, thẩm định của các bộ ngành liên quan và thông qua Quốc hội nên sẽ mất thời gian".
Cơ sở vẫn mở cửa như bình thường... người dân "không biết đây là nơi nguy hiểm"
Đa số người dân gặp tại hiện trường không biết về sự nguy hiểm của công trình. Một khách tham quan ngoài 50 tuổi tại chợ Mapo Gongdeok cho biết: "Tôi chỉ nghĩ tòa nhà khá cũ kỹ, chứ không biết là có lo ngại về an toàn". Một vị khách ở độ tuổi 30 cũng nói thêm: "Tôi thỉnh thoảng ghé qua siêu thị hoặc nhà hàng, nếu biết đây là công trình nguy hiểm thì tôi đã cẩn trọng hơn khi vào bên trong các cửa hàng". Hiện tại, chợ Gongdeok đang treo băng rôn và bảng thông báo về việc đây là công trình có nguy cơ mất an toàn kết cấu.
Những người dân đến làm việc tại Cục Thuế Gwangmyeong cũng không biết về xếp hạng D. Mặc dù bảng thông báo về công trình nguy hiểm được dán bên ngoài, nhưng khó nhìn thấy được từ lối vào. Một người dân phản hồi: "Tôi không biết tòa nhà này là công trình nguy hiểm. Chẳng phải nhân viên làm việc ở đây còn nguy hiểm hơn sao?". Một người khác cho biết: "Nếu người quan tâm không chủ động tìm hiểu thì làm sao biết được. Cần phải có thông báo để những người qua lại dễ dàng nhìn thấy. Nếu biết trước, họ sẽ cẩn trọng hơn và phản ứng cũng nhanh chóng hơn".