[BizHanKook] Nhờ sự bùng nổ của xuất khẩu chất bán dẫn do làn sóng trí tuệ nhân tạo (AI), xuất khẩu của Hàn Quốc dự kiến sẽ đạt mốc 1 nghìn tỷ USD trong năm nay, lần đầu tiên trong lịch sử. Với tốc độ hiện tại, kim ngạch xuất khẩu 1 nghìn tỷ USD mỗi năm dự kiến sẽ đạt được ngay trong tháng này. Mặc dù kỷ lục về tốc độ tăng trưởng kinh tế ở mức giữa 3% và thu nhập bình quân đầu người đạt 40.000 USD đang ở rất gần nhờ sự thịnh vượng của ngành bán dẫn, nhưng thực tế, cảm nhận của người dân về nền kinh tế lại đang ở mức đáy.
Một trong những lý do chính khiến khoảng cách giữa cảm nhận kinh tế và các chỉ số kinh tế lớn như vậy là do sự phục hồi của thị trường lao động diễn ra chậm chạp. Khi số lượng người làm việc trong ngành sản xuất, vốn được coi là nguồn cung cấp việc làm chất lượng cao, đang giảm dần, nhiều khả năng mức tăng trưởng số lượng việc làm trong năm nay sẽ ở mức thấp nhất kể từ năm 2020 – thời điểm thị trường lao động bị sụp đổ do đại dịch COVID-19. Điều này là do để đạt được các chỉ số việc làm năm nay mà chính phủ cũng như Ngân hàng Trung ương Hàn Quốc (BoK) đã dự báo, số lượng người có việc làm phải tăng hơn 200.000 người mỗi tháng so với cùng kỳ năm trước trong quý 4 (từ tháng 10 đến tháng 12).
Trong bài phát biểu về "Dự thảo ngân sách năm 2027" tại Quốc hội vào ngày 2, Tổng thống Lee Jae-myung đã nhấn mạnh việc mở rộng tài khóa để giải quyết tình trạng bất bình đẳng và phân hóa. Tổng thống Lee cho biết: "Đây là lúc chúng ta phải trả lời trước những lời kêu cứu khẩn thiết của người dân rằng nền kinh tế quốc gia đã tốt lên nhưng cuộc sống của họ vẫn khó khăn, cũng như câu hỏi nặng nề rằng tăng trưởng sẽ có ý nghĩa gì nếu cuộc sống của chính họ không được cải thiện", đồng thời ông đề cao sự tăng trưởng cho tất cả mọi người.
Đặc biệt, ông cho biết sẽ mở rộng đối tượng hỗ trợ kinh nghiệm làm việc, đào tạo và tìm kiếm việc làm từ 560.000 người lên 720.000 người thông qua việc giới thiệu học kỳ thực tập. Ngoài ra, ông cũng giải thích rằng số lượng việc làm cho người cao tuổi sẽ tăng thêm khoảng 30.000 chỗ, nâng tổng số lên 1,18 triệu việc làm. Việc Tổng thống Lee nhấn mạnh vào sự tăng trưởng cho tất cả mọi người thông qua mở rộng việc làm là do sự phân hóa (decoupling) đang trở nên trầm trọng, khi dự báo tăng trưởng năm nay ngày càng cao trong khi thị trường lao động lại cho thấy xu hướng trì trệ hơn dự kiến.
Trên thực tế, Phó Thủ tướng kiêm Bộ trưởng Bộ Tài chính và Kinh tế Lee Hyung-il, trong chuyến thăm Bangkok, Thái Lan để tham dự hội nghị thường niên của Quỹ Tiền tệ Quốc tế (IMF) và Ngân hàng Thế giới (WB) vào ngày 16 tháng 10, đã chia sẻ với các phóng viên: "Nếu không có sự kiện đối ngoại bất ngờ nào xảy ra gây ảnh hưởng lớn trong thời gian còn lại, tôi nghĩ rằng (tốc độ tăng trưởng năm nay) có thể đạt mức giữa 3%", sau đó ông giải thích thêm về mức giữa 3% là "3,4%, 3,5%, 3,6%".
Đây là lần đầu tiên ông chính thức đề cập đến khả năng nâng dự báo tăng trưởng thêm một lần nữa, chỉ 3 tháng sau khi điều chỉnh tăng từ 2,0% lên 3,0% vào tháng 7 vừa qua. Trong "Đánh giá tình hình kinh tế tháng 10 năm 2026" công bố ngày 22 tháng 10, Ngân hàng Trung ương Hàn Quốc cũng cho biết tốc độ tăng trưởng năm nay sẽ vượt đáng kể so với dự báo 3,3% đưa ra vào tháng 8. Đây là lần điều chỉnh thứ hai chỉ sau hai tháng kể từ khi nâng dự báo từ 2,6% lên 3,3%.
Mặc dù nền kinh tế Hàn Quốc đang cho thấy dấu hiệu tích cực đến mức Chính phủ và Ngân hàng Trung ương phải đề cập đến khả năng nâng dự báo tăng trưởng thêm, nhưng tốc độ phục hồi của thị trường lao động lại không đáp ứng được kỳ vọng. Trong dự báo kinh tế năm 2026 công bố vào tháng 8, Bộ Tài chính và Kinh tế dự đoán số lượng người có việc làm năm nay sẽ tăng 150.000 người so với năm trước và tỷ lệ việc làm sẽ đạt 63,0%.
Tuy nhiên, theo Cổng thông tin thống kê quốc gia, số lượng người có việc làm bình quân tháng từ tháng 1 đến tháng 9 năm nay là 28,887 triệu người, chỉ tăng khoảng 117.000 người so với cùng kỳ năm trước (28,77 triệu người). Do số người có việc làm tăng ít hơn dự báo của chính phủ, tỷ lệ việc làm cũng chỉ dừng lại ở mức 62,8%. Con số này cũng thấp hơn so với dự báo của Ngân hàng Trung ương về mức tăng 140.000 người có việc làm hoặc tỷ lệ việc làm 62,9% cho năm nay.
Nền tảng của việc số lượng người có việc làm không đạt kỳ vọng của Chính phủ hay Ngân hàng Trung ương chính là sự yếu kém trong việc làm tại ngành sản xuất và xây dựng. Số người có việc làm bình quân mỗi tháng từ tháng 1 đến tháng 9 tại ngành sản xuất, lĩnh vực cung cấp việc làm chất lượng cao, đã giảm 51.000 người từ 4,392 triệu xuống 4,341 triệu người trong vòng một năm. Trong khi đó, số người có việc làm trong ngành xây dựng, nơi có tỷ trọng lao động thời vụ và tạm thời cao, cũng giảm 37.000 người từ 1,938 triệu xuống 1,901 triệu người do suy thoái kinh tế trong cùng kỳ. Khi thành quả của sự bùng nổ ngành bán dẫn tập trung vào một số lao động, người dân thường và các tầng lớp yếu thế lại phải đối mặt với tình trạng thiếu hụt việc làm.
Vấn đề là khác với tốc độ tăng trưởng ngày càng cao hơn dự báo của chính phủ hoặc Ngân hàng Trung ương, các chỉ số việc làm thậm chí còn rất khó để tiệm cận với dự báo ban đầu. Để đạt được mức tăng 150.000 việc làm trong năm nay mà chính phủ đặt ra, số lượng người có việc làm trong 3 tháng của quý 4 phải tăng trung bình khoảng 250.000 người mỗi tháng so với cùng kỳ năm trước. Nghĩa là cần phải tăng thêm hơn 130.000 người so với mức tăng trung bình của giai đoạn từ tháng 1 đến tháng 9. Ngay cả để đạt được dự báo thấp hơn của Ngân hàng Trung ương, số lượng người có việc làm trung bình trong quý 4 cũng cần phải tăng khoảng 210.000 người so với cùng kỳ năm trước.