[비즈한국] Chính phủ và đảng cầm quyền đang gặp khó khăn trong việc đẩy nhanh tiến độ soạn thảo dự luật cải cách NongHyup (Liên đoàn Hợp tác xã Nông nghiệp Hàn Quốc). Việc chuyển đổi hình thức bầu chọn Chủ tịch NongHyup sang bầu cử trực tiếp bởi các thành viên hợp tác xã và việc thành lập ủy ban kiểm toán độc lập đang vấp phải sự bất đồng về chi tiết giữa Chính phủ và NongHyup, đồng thời cũng gặp phải sự phản đối từ phía đảng đối lập. Tại tiểu ban xem xét dự luật mới đây, các bên vẫn chưa đi đến kết luận, do đó việc thảo luận dự luật dự kiến chỉ có thể được tiếp tục sau kỳ kiểm toán quốc gia. Dư luận đang đổ dồn sự chú ý vào việc liệu thỏa thuận cải cách NongHyup có thể đạt được trong năm nay hay không.
Tiểu ban xem xét dự luật Nông nghiệp, Thực phẩm và Nông thôn thuộc Ủy ban Nông nghiệp, Thực phẩm, Nông thôn, Đại dương và Thủy sản Quốc hội đã xem xét dự luật sửa đổi Luật Hợp tác xã Nông nghiệp (Luật NongHyup) chứa nội dung cải cách tại phiên họp ngày 29 tháng 9 nhưng không đạt được kết quả. Ủy ban đã tổng hợp và xem xét 12 dự luật sửa đổi Luật NongHyup do các nghị sĩ thuộc cả đảng cầm quyền và đối lập đệ trình. Do lịch trình kiểm toán quốc gia diễn ra từ ngày 7 đến ngày 23 tháng 10, các cuộc thảo luận về cải cách NongHyup dự kiến sẽ được nối lại tại tiểu ban pháp luật sau thời gian này.
Tại cuộc họp Nội các lần thứ 42 diễn ra cùng ngày, Tổng thống Lee Jae-myung đã kiểm tra tình hình thực hiện cải cách NongHyup. Bộ trưởng Bộ Nông nghiệp, Thực phẩm và Nông thôn Song Mi-ryung giải thích: “Chúng tôi đang thảo luận về gói cải cách thứ nhất bao gồm bầu cử trực tiếp bởi các thành viên và sự độc lập của Ủy ban Kiểm toán tại Ủy ban thường vụ. Gói cải cách thứ hai tập trung vào việc kích hoạt các hoạt động kinh tế và đang được Ủy ban Cải cách NongHyup thảo luận để có thể đưa ra trong năm nay”.
Tổng thống Lee nhấn mạnh: “Tại những nơi có quyền quản lý quỹ hoặc có lợi ích kinh tế, thường xảy ra tình trạng mua bán phiếu bầu để trao đổi lợi ích kinh tế. NongHyup cũng từng có xu hướng này, và việc chuyển sang bầu cử trực tiếp sẽ giải quyết được vấn đề đó”.
Nội dung cốt lõi của kế hoạch cải cách NongHyup mà Chính phủ đang thúc đẩy bao gồm hai điểm chính: bầu cử trực tiếp Chủ tịch NongHyup bởi toàn bộ thành viên hợp tác xã và thành lập Ủy ban Kiểm toán nông nghiệp độc lập. Hiện nay, cuộc bầu cử Chủ tịch NongHyup được thực hiện theo hình thức bầu cử gián tiếp thông qua khoảng 1.100 chủ tịch hợp tác xã. Tuy nhiên, do các vụ bê bối hối lộ xảy ra trong quá trình bầu cử, phương án để các thành viên hợp tác xã trực tiếp bỏ phiếu đã được đề xuất. Đối với Ủy ban Kiểm toán, đây là cơ quan được tách biệt khỏi chức năng kiểm toán của NongHyup và sẽ trở thành một pháp nhân riêng biệt.
Nghị sĩ Yoon Jun-byung của Đảng Dân chủ đồng hành, người giữ vai trò thư ký Ủy ban Nông nghiệp, đã thông báo trong cuộc họp báo ngày 22 tháng 9 rằng Chính phủ và NongHyup đã đạt được thỏa thuận. Theo đó, Ủy ban Kiểm toán NongHyup sẽ được thành lập như một pháp nhân đặc biệt không vốn, tách biệt với NongHyup. Lộ trình cũng được đưa ra bao gồm: đệ trình kế hoạch thực hiện lên Quốc hội trong vòng 6 tháng sau khi luật được thông qua, ưu tiên thực hiện việc tách chi nhánh trong vòng 1 năm và hoàn tất độc lập pháp nhân trong vòng 2 năm.
Đối với hình thức bầu cử trực tiếp Chủ tịch NongHyup, các tiêu chuẩn về thời gian duy trì tư cách thành viên và hạn mức sử dụng dịch vụ – những điều kiện để ứng cử – sẽ được quy định trong điều lệ riêng của NongHyup để tôn trọng tính tự chủ. Nguyên tắc là NongHyup sẽ chịu trách nhiệm về chi phí bầu cử. Để ngăn chặn sự chính trị hóa quá mức, thời gian hạn chế tham gia đảng phái đối với ứng cử viên sẽ được nâng lên 1 năm đối với cuộc bầu cử năm 2028 và 3 năm đối với các cuộc bầu cử từ năm 2031 trở đi.
Tuy nhiên, trái ngược với thông báo của Nghị sĩ Yoon, phía NongHyup cho biết các cuộc thảo luận với Chính phủ vẫn chưa hoàn tất. Ban đầu, NongHyup phản đối tất cả các yêu cầu về bầu cử trực tiếp, mở rộng quyền giám sát trực tiếp của Bộ Nông nghiệp, Thực phẩm và Nông thôn, và thành lập Ủy ban Kiểm toán độc lập. Tuy nhiên, sau khi Chủ tịch Kang Ho-dong công bố lập trường vào ngày 21 tháng 5, NongHyup đã thay đổi quan điểm theo hướng chấp nhận bầu cử trực tiếp.
Tại thời điểm đó, NongHyup dù chấp nhận bầu cử trực tiếp nhưng vẫn lo ngại về gánh nặng chi phí và yêu cầu hỗ trợ thể chế như áp dụng chế độ bầu cử công cộng. NongHyup ước tính chi phí bầu cử lên tới hàng chục tỷ won. Ngược lại, Chính phủ khẳng định rất khó để nhà nước hỗ trợ vì đây là cuộc bầu cử theo Luật NongHyup. Thay vào đó, Chính phủ đề xuất phương án tổ chức đồng thời bầu cử chủ tịch hợp tác xã địa phương và chủ tịch NongHyup để giảm bớt chi phí.
Phía NongHyup cho biết về việc soạn thảo thỏa thuận: “Chúng tôi chưa hoàn tất các cuộc thảo luận liên quan đến gói cải cách của Chính phủ và đang thảo luận để xác định các chi tiết cụ thể”. Được biết, tại tiểu ban xem xét dự luật thuộc Ủy ban Nông nghiệp ngày 29 tháng 9, các bên cũng chưa đi đến kết luận về chủ thể chịu trách nhiệm chi phí bầu cử.
Sự phản đối từ phía đảng đối lập vẫn tiếp diễn. Trong cuộc họp báo ngày 22 tháng 9, Nghị sĩ Yoon Jun-byung đã kêu gọi đảng đối lập tham gia cải cách NongHyup. Khi các nghị sĩ đảng Quyền lực Quốc dân (đảng cầm quyền) đặt vấn đề về phương pháp hỗn hợp trực tiếp - gián tiếp hoặc tính thống nhất của pháp luật, ông đã nhấn mạnh sự cần thiết của việc đồng thuận về bầu cử trực tiếp toàn bộ thành viên.
Nghị sĩ Yoon khẳng định: “NongHyup đang chìm trong cơ cấu quản trị bị bóp méo, nơi một vị chủ tịch 'đế vương' không bị kiểm soát gây ra các hành vi lạm quyền, đặc quyền, cấu kết và tham nhũng. Chúng ta không thể để mặc những hậu quả do bầu cử gián tiếp gây ra. Bằng cách trả lại quyền bầu cử cho toàn bộ thành viên, chúng ta phải khôi phục chủ quyền của thành viên hợp tác xã và giải quyết các vấn đề phát sinh từ việc độc quyền quyền bầu cử của thiểu số”.
Những tiếng nói lo ngại cũng xuất hiện từ phía đảng cầm quyền. Tại tiểu ban xem xét dự luật ngày 8 tháng 9, Nghị sĩ Lee Gae-ho của Đảng Dân chủ đồng hành đã lấy ví dụ về cách bầu cử tổng thống Mỹ thông qua đại cử tri đoàn để đưa ra ý kiến bổ sung tính hợp lý cho bầu cử trực tiếp. Nghị sĩ Kim Sung-bum cũng cho rằng: “Cần phải có quá trình giải thích và tạo sự đồng thuận về bầu cử trực tiếp. Đồng thời, cần phải soạn thảo và chỉnh sửa các quy định về giới hạn chi phí bầu cử”.
Trong khi đó, việc sửa đổi luật bị trì hoãn khiến nhiều người lo ngại cải cách NongHyup sẽ kéo dài sang năm sau. Ban đầu, Bộ Nông nghiệp dự kiến thúc đẩy lập pháp cải cách trước cuộc bầu cử địa phương ngày 3 tháng 6 và đưa ra gói cải cách thứ hai về kích hoạt hoạt động kinh tế trong tháng 6. Tuy nhiên, cho đến nay, ngay cả gói cải cách thứ nhất vẫn chưa hoàn tất thủ tục lập pháp, cho thấy tốc độ thực hiện rất chậm chạp. Ngày 7 tháng 9, tổ chức nông dân "Con đường của nông dân cùng người dân" đã tổ chức họp báo kêu gọi: "Phải thông qua dự luật sửa đổi Luật NongHyup tại kỳ họp Quốc hội thường kỳ lần này".