[비즈한국] Mặc dù chính quyền thành phố Seoul đã đưa ra bản kế hoạch chi tiết cho việc phát triển phức hợp khu vực Bến xe Nam Seoul, nhưng phía nhà điều hành bến xe là NT Industrial được xác nhận đã gửi yêu cầu tư vấn về thủ tục trả lại giấy phép kinh doanh hồi tháng 7 vừa qua do gặp khó khăn về tài chính. Trong bối cảnh điều kiện kinh doanh của toàn ngành sa sút do lượng hành khách và các tuyến xe buýt liên tỉnh, cao tốc ngày càng giảm, gánh nặng vận hành bến xe Nam Seoul cũng ngày càng trở nên nặng nề hơn.
Ngành xe buýt liên tỉnh và cao tốc đang gặp khó khăn do sự sụt giảm hành khách kết hợp với việc cắt giảm các tuyến đường. Theo Bộ Đất đai, Cơ sở hạ tầng và Giao thông vận tải, lượng hành khách trung bình mỗi ngày của xe buýt liên tỉnh đã giảm một nửa từ 540.000 người vào năm 2019 xuống còn 270.000 người vào năm ngoái. Số lượng tuyến đường giảm 4,7%, từ 3.335 xuống còn 3.177. Trong cùng kỳ, lượng hành khách trung bình mỗi ngày của xe buýt cao tốc cũng giảm 30%, từ 83.000 xuống còn 58.000 người, và số lượng tuyến đường giảm 21%, từ 208 xuống 164.
Đại dịch COVID-19 đã ảnh hưởng nặng nề đến lượng hành khách xe buýt liên tỉnh và cao tốc. Do lệnh giãn cách xã hội khiến lưu lượng di chuyển giảm mạnh, số lượng hành khách đi xe buýt đã giảm đáng kể, buộc các đơn vị vận tải phải cắt giảm số chuyến và các tuyến đường để thích nghi với nhu cầu suy giảm. Sau khi lệnh giãn cách được dỡ bỏ, nhu cầu đi lại vẫn không hồi phục về mức cũ. Việc các tuyến đường và tần suất vận hành không được khôi phục đầy đủ dẫn đến bất tiện cho người dùng, tạo nên vòng luẩn quẩn khiến hành khách tiếp tục giảm và các tuyến đường lại tiếp tục bị cắt giảm.
Bên cạnh đó, việc mở rộng hệ thống đường sắt cao tốc như KTX và SRT cũng tác động lớn đến ngành xe buýt. Khi mạng lưới đường sắt cao tốc mở rộng đến các thành phố lớn, vai trò của đường sắt trong việc di chuyển đường dài trở nên quan trọng hơn, đẩy xe buýt liên tỉnh và cao tốc vào thế cạnh tranh bất lợi về thời gian và sự tiện lợi. Gần đây, khả năng cạnh tranh về giá cũng suy giảm. Sau khi tích hợp vận hành KTX và SRT hồi tháng 9, giá vé KTX hiện tại đã giảm trung bình 10% và nguồn cung chỗ ngồi tăng lên, trong khi đó mức trần giá vé xe buýt liên tỉnh và cao tốc đã tăng 9% kể từ ngày 1 tháng này.
Việc giảm lượng hành khách và tuyến đường cũng gây ảnh hưởng tiêu cực đến hoạt động vận hành bến xe. Vì mô hình kinh doanh của bến xe dựa trên doanh thu từ bán vé và cho thuê mặt bằng, nên khi số lượng xe buýt hoạt động giảm thì nền tảng doanh thu cũng yếu đi. Hơn nữa, nếu tình trạng cắt giảm vận hành kéo dài, khu thương mại và điều kiện vận hành tại bến xe chắc chắn sẽ bị thu hẹp.
Bến xe Nam Seoul, nơi từng đóng vai trò là cửa ngõ kết nối các thành phố nhỏ ở khu vực Chungcheong, Gyeongsang và Jeolla cũng như là điểm trung chuyển giao thông trọng điểm của Seoul, cũng không nằm ngoài xu hướng này.
Tại khu thương mại bến xe Nam Seoul ở Seocho-gu, Seoul khi ghé thăm vào ngày 12 vừa qua, số lượng cửa hàng đóng cửa nhiều hơn hẳn các cửa hàng đang mở. Chỉ có 6 cửa hàng như quán ăn nhẹ và cửa hàng tiện lợi còn hoạt động, phần lớn các cửa hàng khác đều đã hạ cửa cuốn. Một số cửa hàng còn dán thông báo cho thuê của nhà điều hành NT Industrial. Một cửa hàng bỏ trống thậm chí còn không tháo bảng hiệu cũ mà được dùng làm kho chứa đồ cho một cửa hàng tiện lợi gần đó.
Chủ một quán ăn nhẹ đang đón khách, bà A cho biết: “Từ khi bắt đầu làm việc ở đây, lượng khách cứ giảm dần. Tôi cảm nhận doanh thu có lẽ đã giảm từ 20-30%”. Một người trong ngành vận tải cũng cho hay: “Số lượng tuyến đường và khách hàng đều giảm so với trước đây. Có những chuyến xe cực đoan chỉ có 2-3 hành khách trên xe khi xuất phát”.
Trong tình cảnh đó, nhà điều hành bến xe là NT Industrial đã gửi yêu cầu tư vấn thủ tục trả lại giấy phép kinh doanh bến xe cho chính quyền quận Seocho vào tháng 7 vừa qua do khó khăn về tài chính. Sau đó, yêu cầu này đã được chuyển lên chính quyền thành phố Seoul.
Chính quyền thành phố Seoul cũng đã đưa ra phương án kích hoạt nhằm giải quyết tình trạng trì trệ tại khu vực bến xe Nam Seoul. Trước đó, vào tháng 4, thành phố đã công bố “Đồ án tích hợp kích hoạt khu vực Bến xe Nam Seoul” nhằm khôi phục sức sống và tăng cường khả năng cạnh tranh đô thị cho khu vực này. Nội dung chính là tái cấu trúc khu vực xung quanh bến xe Nam Seoul thành một điểm phức hợp kết hợp các chức năng giao thông, thương mại và văn hóa. Phương án này bao gồm hiện đại hóa chức năng bến xe hiện đang ở tầng trệt và đưa vào các chức năng văn phòng, lưu trú du lịch, văn hóa và nhà ở. Thành phố dự định sẽ thảo luận dựa trên đồ án tích hợp này nếu các đơn vị kinh doanh tư nhân đề xuất kế hoạch phát triển trong tương lai.
Tuy nhiên, cho đến hiện tại vẫn chưa có thay đổi đáng kể nào. Theo chính quyền Seoul, hiện chưa có kế hoạch kinh doanh cụ thể nào từ phía tư nhân liên quan đến việc phát triển bến xe Nam Seoul được đệ trình. Một quan chức thành phố Seoul cho biết: “Vì bến xe Nam Seoul là khu đất tư nhân nên kế hoạch phát triển sẽ do phía tư nhân thiết lập và thảo luận. Chúng tôi từng thảo luận với phía tư nhân trong quá khứ, nhưng hiện tại không có vấn đề cụ thể nào liên quan đến kế hoạch phát triển đang được bàn bạc”. Về việc trả lại giấy phép kinh doanh, phía thành phố xác nhận chỉ nhận được một văn bản hỏi ý kiến duy nhất và không có thêm bất kỳ phản hồi nào sau đó.
Tại hiện trường cũng không ghi nhận thay đổi rõ rệt nào liên quan đến việc vận hành hay phát triển bến xe. Ngay cả vào tháng 9, sau khi NT Industrial hỏi về thủ tục trả lại giấy phép, vẫn có cửa hàng mới mở cửa. Các nhân viên làm việc tại bến xe cũng cho biết họ không nhận được thông tin gì từ nhà điều hành về việc trả lại giấy phép.
Một số ý kiến cho rằng việc phát triển bến xe Nam Seoul không nên kéo dài mãi ở giai đoạn lên kế hoạch. Ủy viên Hội đồng thành phố Seoul Go Gwang-min đã chỉ trích trong kỳ thanh tra hành chính thành phố Seoul năm ngoái rằng việc phát triển bến xe Nam Seoul có thể bị trì trệ lâu dài, đồng thời thúc giục việc lập kế hoạch thực thi cụ thể. Vào tháng 9 vừa qua, ông cũng bày tỏ quan điểm sẽ hỗ trợ quy hoạch đô thị và đảm bảo ngân sách liên quan, đồng thời nhấn mạnh cần phải xây dựng khu vực bến xe Nam Seoul thành một đầu mối kết nối các chức năng văn hóa, thương mại và giao thông.