[비즈한국] Yoo Ah-in được cho là sẽ trở lại. Ba năm sau khi bị kết án vì tội sử dụng ma túy thường xuyên, anh ấy đang bắt đầu quay một bộ phim mới. Nhiều ý kiến chỉ trích cho rằng điều này là quá sớm khi thời hạn quản chế vẫn chưa kết thúc. Đây là một sự chỉ trích hoàn toàn có cơ sở. Tuy nhiên, tôi quyết định hoan nghênh sự trở lại của anh ấy. Nói chính xác hơn, tôi quyết định áp dụng tinh thần khoan dung mà giới tài phiệt Hàn Quốc đã dạy cho cả giới giải trí một cách công bằng.
Có một tiền lệ tuyệt vời. Đó là trường hợp của Chủ tịch Heo Hee-soo, con trai thứ hai của Chủ tịch Tập đoàn SPC Heo Young-in. Năm 2018, ông bị bắt và truy tố với cáo buộc buôn lậu ma túy dạng lỏng qua đường bưu điện quốc tế hai lần và hút ma túy ba lần. Tòa án đã tuyên phạt ông 3 năm tù treo và 4 năm quản chế. Vào thời điểm đó, Tập đoàn SPC tuyên bố: “Chúng tôi sẽ loại bỏ vĩnh viễn Chủ tịch Heo Hee-soo khỏi hoạt động quản lý”. Không phải là ‘cho tự kiểm điểm trong một thời gian’ cũng chẳng phải là ‘tạm thời rời khỏi mọi chức vụ’. Đó là sự loại bỏ vĩnh viễn. Theo nghĩa từ điển, vĩnh viễn có nghĩa là ‘một trạng thái không thay đổi trong thời gian dài’. Ít nhất thì tiếng Hàn mà tôi học ở trường là như vậy.
Tuy nhiên, khái niệm vĩnh viễn trong gia đình tài phiệt có vẻ hơi khác với những gì người bình thường hiểu. Chủ tịch Heo đã lặng lẽ trở lại làm quản lý tại Baskin Robbins Korea (BR Korea) vào tháng 11 năm 2021 và được thăng chức lên Chủ tịch Tập đoàn SPC vào năm 2025. Đây không chỉ là việc trở lại tuyến đầu quản lý mà còn gần giống như một cuộc trở về vinh quang. Thậm chí, ông còn trực tiếp dẫn dắt việc đưa chuỗi cửa hàng đồ ăn Mexico Chipotle của Mỹ vào Hàn Quốc và Singapore. Báo chí đã đặt những tiêu đề như ‘Nước đi mạo hiểm của Heo Hee-soo’, ‘Thử thách cú homerun liên tiếp’. Quá khứ đã bị xóa bỏ, chỉ còn lại năng lực quản lý. Người từng nhập khẩu ma túy dạng lỏng giờ đây lại nhập khẩu Burrito. Thực tế, buôn lậu và nhập khẩu chỉ cách nhau một đường tơ kẽ tóc.
Thật tình cờ, năm nay Tập đoàn SPC đã tách công ty Paris Croissant để thành lập công ty cổ phần thuần túy ‘Sangmidang Holdings’. Trang web cũ của Tập đoàn SPC cũng đã được chuyển sang trang web của Sangmidang Holdings. Theo giải thích của công ty, mục đích là để kế thừa tinh thần khởi nghiệp bằng cách khôi phục tên tiệm bánh từ khi mới thành lập năm 1945. Cái tên này được cho là mang ý nghĩa ‘nơi cung cấp những món ăn ngon và tốt lành’. Thật là đẹp đẽ. Lời hứa loại bỏ vĩnh viễn đã biến mất nhưng cái tên tiệm bánh từ 80 năm trước đã trở lại. Khôi phục những gì cần ghi nhớ và loại bỏ những gì gây rắc rối sau khi hết hạn sử dụng, có lẽ đây chính là phương pháp quản lý ký ức đúng chất của một doanh nghiệp bánh kẹo.
Vì vậy, không có lý do gì để khắt khe chỉ riêng với Yoo Ah-in. Tòa án tối cao đã tuyên phạt Yoo Ah-in 1 năm tù, 2 năm quản chế và 2 triệu won tiền phạt. Chủ tịch Heo Hee-soo từng bị tuyên phạt 3 năm tù treo và 4 năm quản chế. Tất nhiên, nội dung, số lần phạm tội và trách nhiệm xã hội của hai vụ việc là khác nhau. Vai trò của diễn viên và doanh nhân cũng không giống nhau. Thế nhưng, một bên vẫn đang bị đánh giá xem “liệu có xứng đáng xuất hiện trước công chúng không”, trong khi bên kia đã cầm danh thiếp chủ tịch để chỉ đạo kinh doanh toàn cầu. Thậm chí, công ty của người sau đã từng chính thức tuyên bố ‘loại bỏ vĩnh viễn’. Lời hứa của công ty vốn nặng hơn mức án của tòa án cuối cùng lại kết thúc sớm hơn cả thời gian quản chế của tòa.
Có người nói rằng doanh nhân thì khác vì họ tạo ra việc làm và đóng thuế. Nhưng tôi tự hỏi liệu có thực sự không có ai khác làm công việc đó nếu không phải là người thừa kế đời thứ 3 hay không. Việc đưa Chipotle vào Hàn Quốc cũng không nhất thiết đòi hỏi tài năng bẩm sinh của một cháu trai nhà sáng lập. Khán giả có thể lựa chọn diễn viên, nhưng người tiêu dùng không thể thay thế chủ sở hữu của các tập đoàn khổng lồ thông qua bỏ phiếu. Ở góc độ đó, lẽ ra phải đặt ra trách nhiệm nghiêm khắc hơn mới đúng, nhưng thực tế lại ngược lại. Sự trở lại của một nghệ sĩ cần sự đồng thuận của quốc dân, còn sự trở lại của một tài phiệt đời thứ 3 chỉ cần một tờ quyết định nhân sự là đủ.
Vì vậy, tôi hoan nghênh sự trở lại của Yoo Ah-in. Điều này không có nghĩa là anh ấy không làm sai, cũng không phải là thời gian sẽ xóa sạch mọi tội lỗi. Vì Heo Hee-soo cũng đã trở lại và thậm chí trở thành chủ tịch, nên việc chỉ bắt Yoo Ah-in không bao giờ được xuất hiện nữa là đi ngược lại sự công bằng kiểu Hàn Quốc. Nếu ‘loại bỏ vĩnh viễn’ đối với người này chỉ là 3 năm, còn với người kia là án chung thân dù thời hạn quản chế đã kết thúc, thì vấn đề không nằm ở sự trở lại mà nằm ở họ tên và tỷ lệ sở hữu cổ phần của người được cho phép trở lại.
Yoo Ah-in cũng không cần phải quá thu mình. Nếu thấy áy náy trong lòng, anh ấy có thể đổi tên. Giống như SPC đã lấy cái tên Sangmidang từ 80 năm trước để thành lập công ty cổ phần mới, Yoo Ah-in cũng có thể quay trở lại với tên thật là Uhm Hong-sik. Và sau đó chỉ cần nói rằng “Tôi sẽ tìm lại tâm thế ban đầu”. Vài năm sau, báo chí sẽ viết về ‘Nước đi mới của Uhm Hong-sik’, ‘Chương 2 trong sự nghiệp diễn xuất’.
Hàn Quốc là một đất nước ấm áp, luôn cho cơ hội để làm lại từ đầu. Đặc biệt là nếu bố bạn là chủ tịch thì điều đó càng đúng hơn.