[비즈한국] “Hey Meta, thời tiết hôm nay thế nào?”
Chỉ cần đeo kính và lên tiếng, trí tuệ nhân tạo (AI) sẽ trả lời. Bạn có thể nhấn nút để quay phim, chụp ảnh, hỏi về những gì đang nhìn thấy trước mắt hoặc yêu cầu dịch thuật. Đây là cách thức sử dụng “Ray-Ban Meta”, mẫu kính AI của Meta được ra mắt tại Hàn Quốc vào tháng 5 vừa qua. Trong khi Meta đang chiếm ưu thế nhờ vào thiết bị đồng hành giúp sử dụng AI mà không cần lấy điện thoại ra, thì Samsung Electronics và Google cũng đang chuẩn bị tung ra sản phẩm đầu tay trong nửa cuối năm nay để bắt kịp. Cuộc cạnh tranh của các ông lớn công nghệ về thiết bị thay thế smartphone đã chuyển sang “chiếc kính”.
Samsung và Google sẵn sàng xuất kích… bắt đầu từ “kính AI không màn hình”
Sau khi chính thức hóa việc hợp tác với Gentle Monster và Warby Parker vào tháng 12 năm ngoái, Samsung Electronics và Google đã lần đầu công bố hai mẫu thiết kế kính AI dựa trên nền tảng Android XR tại sự kiện Google I/O tháng 5 năm nay. Tại sự kiện Galaxy Unpacked tháng 7, họ đã giới thiệu thêm 2 thiết kế nữa, nâng tổng số lên 4 mẫu.
Theo thông số kỹ thuật đã công bố cho đến nay, “Intelligent Eyewear” (tên tạm gọi) dự kiến ra mắt trong năm nay sẽ được trang bị camera 12MP, cảm biến siêu nhỏ, micro định hướng, loa mở (open-ear) và đèn LED báo hiệu trạng thái ghi hình. Trọng lượng máy khoảng 50g, hướng đến mục tiêu nhẹ như kính thông thường.
Đây chưa phải là giai đoạn “mắt kính là màn hình” mà mọi người thường hình dung khi nghĩ về “kính thông minh AI”. Các mẫu đầu tiên này chưa được tích hợp màn hình. Thay vào đó, người dùng sẽ kích hoạt Gemini bằng giọng nói để xử lý chỉ đường, dịch thuật, gửi tin nhắn hoặc chụp ảnh. Nó thiên về vai trò là thiết bị hỗ trợ thực hiện các chức năng AI trong những tình huống bất tiện khi phải lấy điện thoại ra, hơn là thay thế hoàn toàn smartphone.
Đối với Samsung, đây cũng là điểm chạm mới để mở rộng phạm vi ứng dụng của Galaxy AI. Samsung đặt mục tiêu tăng số lượng thiết bị trang bị Galaxy AI từ 400 triệu máy vào năm ngoái lên 800 triệu máy trong năm nay.
Samsung Electronics giải thích về sản phẩm này: “Đây không phải là thiết bị độc lập thay thế smartphone, mà là thiết bị bổ sung giúp mở rộng trải nghiệm AI di động ra ngoài màn hình”. Chiến lược của hãng là mở rộng khả năng kết nối không chỉ với điện thoại Galaxy mà cả các điện thoại Android khác và iPhone, đồng thời cung cấp trải nghiệm khác biệt khi sử dụng kết hợp với Galaxy Watch và Buds.
‘Ray-Ban Meta’ đẩy mạnh bán hàng tại Hàn Quốc
Meta đang đi trước trong việc mở rộng thị trường. “Ray-Ban Meta” và “Oakley Meta”, kết quả hợp tác với EssilorLuxottica (công ty sở hữu thương hiệu Ray-Ban và Oakley), đã chính thức ra mắt tại Hàn Quốc từ tháng 5 và được phân phối qua 3 nhà mạng lớn từ tháng trước. Ngoài ra, tổng đại lý phân phối tại Hàn Quốc là Shinsegae I&C đang phụ trách bán sản phẩm qua các kênh online và offline tại Hàn Quốc, ngoại trừ các kênh bán lẻ riêng của Ray-Ban và Oakley. Giá của Ray-Ban Meta bắt đầu từ 690.000 won, còn Oakley Meta khoảng 900.000 won.
Trong quý 1 năm nay, Meta đã chiếm khoảng 69% thị trường kính thông minh toàn cầu. Trong cùng kỳ, thị trường kính thông minh đã tăng trưởng gấp hơn 3 lần so với cùng kỳ năm trước. Mặc dù quy mô thị trường vẫn còn ở giai đoạn đầu, nhưng việc Meta tung sản phẩm sớm và mở rộng mạng lưới phân phối đang được đánh giá là tạo tiền đề cho thị trường người tiêu dùng mà các đối thủ đi sau có thể tham gia.
Điểm mạnh của Meta là giảm bớt cảm giác xa cách so với kính thông thường. Nhờ có thể tùy chọn nhiều loại gọng và tròng kính cận, đây được đánh giá là loại kính AI gần giống với kính thông thường nhất trong số các sản phẩm hiện có. Do dòng sản phẩm hiện đang bán tại Hàn Quốc không phải loại có màn hình, nên tròng kính cận cũng giống như tròng kính thông thường, không cần loại chuyên dụng cho kính thông minh. Nếu muốn đo độ cận, người dùng chỉ cần ra cửa hàng kính mắt thông thường để thay tròng.
Tuy nhiên, những hạn chế của một thiết bị điện tử cũng lộ rõ. Một nhân viên tại cửa hàng kính mắt ở Jongno-gu, Seoul, nơi bán Ray-Ban Meta cho biết: “Vì bên trong gọng kính chứa đầy các thiết bị cơ khí nên không thể hơ nhiệt để chỉnh gọng như kính thường. Cấu trúc này chắc chắn sẽ gây mỏi nếu đeo trong thời gian dài”. Người này nói thêm: “Chúng tôi thông báo trước với khách hàng rằng sau khi mở hộp tại cửa hàng, sản phẩm sẽ được coi như thiết bị điện tử giống smartphone và không thể đổi trả”.
Có thể nói, dù đã thành công trong việc tích hợp camera và tính năng AI vào kính, nhưng vẫn còn một khoảng cách để đến giai đoạn có thể tùy chỉnh tự do theo khuôn mặt và đeo hàng ngày như kính thông thường. Đặc biệt, do các thương hiệu nước ngoài thiết kế theo khung xương mặt người phương Tây, sản phẩm đang nhận được những phản hồi chưa thực sự hài lòng về cảm giác đeo đối với người tiêu dùng Hàn Quốc.
Bản chất là cuộc cạnh tranh giành vị trí “điểm chạm AI”
Công ty nghiên cứu thị trường Omdia dự báo doanh số kính thông minh AI toàn cầu sẽ vượt 10 triệu chiếc trong năm nay và tăng lên 35 triệu chiếc vào năm 2030. Lý do Meta, Samsung và Google đầu tư vào kính AI không chỉ đơn thuần là để tạo ra thị trường phần cứng mới. Vấn đề cốt lõi nằm ở việc ai sẽ giành quyền kiểm soát giao diện mà người dùng tiếp cận AI một cách thường xuyên và tự nhiên nhất bên cạnh smartphone.
Liên minh Samsung-Google đã chọn chiến lược phân chia vai trò. Samsung đảm nhận phần cứng và trải nghiệm kết nối giữa các thiết bị Galaxy, Google phụ trách Android XR và Gemini, trong khi Gentle Monster và Warby Parker chịu trách nhiệm về thiết kế và trải nghiệm bán hàng. Kế hoạch là mở rộng khả năng tương thích nhưng vẫn mang lại trải nghiệm sử dụng liền mạch trong hệ sinh thái Galaxy với smartphone, đồng hồ và tai nghe.
Ngược lại, Meta đang xây dựng trải nghiệm tích hợp tập trung vào phần cứng và AI riêng của mình. Theo giới chuyên gia, cả hai bên đều đang nhắm đến việc dữ liệu hình ảnh dựa trên góc nhìn người dùng thu thập được từ kính thông minh có thể mở rộng sang các mảng kinh doanh khác như học máy cho robot trong tương lai.
Tại Mỹ, các mẫu cao cấp tích hợp màn hình đã được ra mắt. Năm ngoái, Meta đã công bố và mở bán “Ray-Ban Meta Display”, dòng cao cấp có trang bị màn hình. Người dùng có thể thao tác bằng tay lên màn hình bên trong tròng kính để gửi tin nhắn, dịch thuật và sử dụng các tính năng AI khác. Tuy nhiên, do tính năng tăng lên nên pin chỉ kéo dài tối đa 6 giờ (ngắn hơn bản thường) và trọng lượng tăng khoảng 35% lên 69g. Do nhu cầu quá lớn sau khi công bố, lịch ra mắt ở nước ngoài đã bị trì hoãn. Dự kiến Samsung và Google cũng sẽ lần lượt tung ra các dòng có màn hình.
Tuy nhiên, khi càng đưa nhiều chức năng hiển thị và tính toán vào kính, các hạn chế vật lý về pin, trọng lượng và tỏa nhiệt càng lớn. Ngoài ra, tâm lý e ngại việc đeo camera trên mặt thường xuyên, tranh cãi về xâm phạm quyền riêng tư và ngưỡng giá cũng là những rào cản còn tồn tại.
Khác với đồng hồ thông minh đã thành công trong việc phổ cập đến cả những người vốn không đeo đồng hồ, lĩnh vực kính mắt vẫn chưa cho thấy sự thay đổi rõ rệt như vậy. Hiện tại, khi khả năng ứng dụng như trợ lý giọng nói AI, dịch thuật thời gian thực và nhận diện tình huống đã mở rộng hơn nhiều so với kính thông minh trước đây, triển vọng của thị trường phụ thuộc vào việc liệu họ có thể thu hẹp khoảng cách này hay không.
Choi Jae-in, Phó chủ tịch bộ phận phát triển XR tại bộ phận MX của Samsung Electronics, đã phát biểu trong cuộc họp báo tại London tháng trước: “Mục tiêu quan trọng nhất không phải là nhồi nhét công nghệ vào, mà là tạo ra trải nghiệm giống như chiếc kính vốn vẫn đeo. Nhiều công ty có thể tạo ra kính AI, nhưng để tạo ra một sản phẩm mà mọi người muốn đeo và sử dụng hàng ngày trong đời sống mới là một thách thức hoàn toàn khác biệt”.